Mục tiêu bài học
- Học cách nói về ưu điểm và nhược điểm của các mô hình gia đình khác nhau.
- Học cách mô tả chi tiết các mô hình gia đình khác nhau của bạn bè và người thân.
- Học cách trình bày lý do và lập luận một cách có hệ thống, và tổng kết suy nghĩ của mình.
- Học cách nói về mối quan hệ giữa con người và thú cưng trong xã hội hiện đại.
Từ vựng
Phần I · Từ vựng
- 親
thân, thân thiết (như quan hệ ruột thịt)
VsHán Việt: thânㄑㄧㄣ
Câu ví dụ (1)
- 爺爺
ông nội
NHán Việt: gia giaㄧㄝˊ ˙ㄧㄝ
Câu ví dụ (1)
- 鄰居
hàng xóm
NHán Việt: lân cưㄌㄧㄣˊ ㄐㄩ
Câu ví dụ (1)
- 狗
con chó
NHán Việt: cẩuㄍㄡˇ
Câu ví dụ (1)
- 叫
sủa, kêu (nói về chó)
ViHán Việt: khiếuㄐㄧㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 嗯
ừ, ừm (thán từ biểu thị đồng ý)
Ptc˙ㄣ
Câu ví dụ (1)
- 奶奶
bà nội
NHán Việt: nãi nãiㄋㄞˇ ˙ㄋㄞ
Câu ví dụ (1)
- 過世
qua đời, mất (cách nói kính trọng)
VpHán Việt: quá thếㄍㄨㄛˋ ㄕˋ
Câu ví dụ (1)
- 領養
nhận nuôi
VHán Việt: lãnh dưỡngㄌㄧㄥˇ ㄧㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 隻
con (lượng từ cho động vật)
MHán Việt: chíchㄓ
Câu ví dụ (1)
- 可愛
đáng yêu
VsHán Việt: khả áiㄎㄜˇ ㄞˋ
Câu ví dụ (1)
- 孤單
cô đơn
VsHán Việt: cô đơnㄍㄨ ㄉㄢ
Câu ví dụ (1)
- 牠
nó (chỉ động vật)
NHán Việt: thaㄊㄚ
Câu ví dụ (1)
- 髒
bẩn, dơ
VsHán Việt: tạngㄗㄤ
Câu ví dụ (1)
- 洗澡
tắm
V-sepHán Việt: tẩy táoㄒㄧˇ ㄗㄠˇ
Câu ví dụ (1)
- 養
nuôi
VHán Việt: dưỡngㄧㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 亂
bừa bãi, lung tung, vô cớ
AdvHán Việt: loạnㄌㄨㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 咬
cắn
VHán Việt: giảoㄧㄠˇ
Câu ví dụ (1)
- 打
đánh
VHán Việt: đảㄉㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 分手
chia tay (nói về quan hệ tình cảm)
VpHán Việt: phân thủㄈㄣ ㄕㄡˇ
Câu ví dụ (1)
- 緊張
căng thẳng
VsHán Việt: khẩn trươngㄐㄧㄣˇ ㄓㄤ
Câu ví dụ (1)
- 減輕
giảm nhẹ, làm giảm
VHán Việt: giảm khinhㄐㄧㄢˇ ㄑㄧㄥ
Câu ví dụ (1)
- 送
đưa (đến), mang đến
VHán Việt: tốngㄙㄨㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 美容院
tiệm làm đẹp, thẩm mỹ viện
NHán Việt: mỹ dung việnㄇㄟˇ ㄖㄨㄥˊ ㄩㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 推車
xe đẩy
NHán Việt: thôi xaㄊㄨㄟ ㄔㄜ
Câu ví dụ (1)
- 主人
chủ, chủ nhân
NHán Việt: chủ nhânㄓㄨˇ ㄖㄣˊ
Câu ví dụ (1)
- 相處
chung sống, ở bên nhau
ViHán Việt: tương xửㄒㄧㄤ ㄔㄨˇ
Câu ví dụ (1)
- 生
sinh (con)
VHán Việt: sinhㄕㄥ
Câu ví dụ (1)
- 寵物
thú cưng
NHán Việt: sủng vậtㄔㄨㄥˇ ㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 單身
độc thân
VsHán Việt: đơn thânㄉㄢ ㄕㄣ
Câu ví dụ (1)
- 醫院
bệnh viện
NHán Việt: y việnㄧ ㄩㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 意見
ý kiến
NHán Việt: ý kiếnㄧˋ ㄐㄧㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 建立
thiết lập, xây dựng
VHán Việt: kiến lậpㄐㄧㄢˋ ㄌㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 散步
đi dạo, tản bộ
V-sepHán Việt: tản bộㄙㄢˋ ㄅㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 家庭
gia đình
NHán Việt: gia đìnhㄐㄧㄚ ㄊㄧㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 真正
thật sự, chân chính
Vs-attrHán Việt: chân chínhㄓㄣ ㄓㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 幸福
hạnh phúc
NHán Việt: hạnh phúcㄒㄧㄥˋ ㄈㄨˊ
Câu ví dụ (1)
Phần I · Cụm từ
- 跌倒
ngã, té
Hán Việt: điệt đảoㄉㄧㄝˊ ㄉㄠˇ
Câu ví dụ (1)
- 當成
coi như, xem như
Hán Việt: đương thànhㄉㄤ ㄔㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 忍不住
không nhịn được
Hán Việt: nhẫn bất trụㄖㄣˇ ㄅㄨˊ ㄓㄨˋ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Từ vựng
- 多元
đa dạng, đa nguyên
Vs-attrHán Việt: đa nguyênㄉㄨㄛ ㄩㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 阿姨
dì (chị/em gái của mẹ)
NHán Việt: a diㄚ ㄧˊ
Câu ví dụ (1)
- 先生
chồng
NHán Việt: tiên sinhㄒㄧㄢ ㄕㄥ
Câu ví dụ (1)
- 下班
tan làm, tan ca
V-sepHán Việt: hạ banㄒㄧㄚˋ ㄅㄢ
Câu ví dụ (1)
- 改
chấm, sửa (bài tập)
VHán Việt: cảiㄍㄞˇ
Câu ví dụ (1)
- 公公
bố chồng
NHán Việt: công côngㄍㄨㄥ ㄍㄨㄥ
Câu ví dụ (1)
- 全
hoàn toàn, tất cả
AdvHán Việt: toànㄑㄩㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 靠
dựa vào, trông cậy vào
VHán Việt: kháoㄎㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 單親
đơn thân (chỉ cha hoặc mẹ nuôi con một mình)
Vs-attrHán Việt: đơn thânㄉㄢ ㄑㄧㄣ
Câu ví dụ (1)
- 貴族
quý tộc
NHán Việt: quý tộcㄍㄨㄟˋ ㄗㄨˊ
Câu ví dụ (1)
- 時代
thời đại, thời kỳ
NHán Việt: thời đạiㄕˊ ㄉㄞˋ
Câu ví dụ (1)
- 強
mạnh, giỏi
VsHán Việt: cườngㄑㄧㄤˊ
Câu ví dụ (1)
- 追
theo đuổi (để tìm cách yêu đương)
VHán Việt: truyㄓㄨㄟ
Câu ví dụ (1)
- 自由
tự do
VsHán Việt: tự doㄗˋ ㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 獨立
độc lập
VsHán Việt: độc lậpㄉㄨˊ ㄌㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 安排
sắp xếp
VHán Việt: an bàiㄢ ㄆㄞˊ
Câu ví dụ (1)
- 享受
tận hưởng, thưởng thức
VstHán Việt: hưởng thụㄒㄧㄤˇ ㄕㄡˋ
Câu ví dụ (1)
- 身邊
bên cạnh, bên mình
NHán Việt: thân biênㄕㄣ ㄅㄧㄢ
Câu ví dụ (1)
- 伴
bạn đồng hành, người bầu bạn
NHán Việt: bạnㄅㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 同居
sống chung (như vợ chồng), chung sống
ViHán Việt: đồng cưㄊㄨㄥˊ ㄐㄩ
Câu ví dụ (1)
- 成家
lập gia đình, cưới vợ (nói từ phía nam giới)
VpHán Việt: thành giaㄔㄥˊ ㄐㄧㄚ
Câu ví dụ (1)
- 負擔
gánh vác, đảm nhận (gánh nặng, trách nhiệm)
VHán Việt: phụ đảmㄈㄨˋ ㄉㄢ
Câu ví dụ (1)
- 養家
nuôi gia đình
V-sepHán Việt: dưỡng giaㄧㄤˇ ㄐㄧㄚ
Câu ví dụ (1)
- 責任
trách nhiệm
NHán Việt: trách nhiệmㄗㄜˊ ㄖㄣˋ
Câu ví dụ (1)
- 亂
hỗn loạn, rối ren
VsHán Việt: loạnㄌㄨㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 教養
nuôi dạy, giáo dưỡng (con cái)
VHán Việt: giáo dưỡngㄐㄧㄠˋ ㄧㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 接受
tiếp nhận, chấp nhận
VHán Việt: tiếp thụㄐㄧㄝ ㄕㄡˋ
Câu ví dụ (1)
- 組成
hợp thành, cấu thành
VHán Việt: tổ thànhㄗㄨˇ ㄔㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 道德
đạo đức
VsHán Việt: đạo đứcㄉㄠˋ ㄉㄜˊ
Câu ví dụ (1)
- 因此
vì vậy, do đó
ConjHán Việt: nhân thửㄧㄣ ㄘˇ
Câu ví dụ (1)
- 完整
trọn vẹn, hoàn chỉnh
VsHán Việt: hoàn chỉnhㄨㄢˊ ㄓㄥˇ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Tên riêng
- 美真
Mỹ Chân (tên một người nữ)
Hán Việt: Mỹ Chânㄇㄟˇ ㄓㄣ
- 家華
Gia Hoa (tên một người nam)
Hán Việt: Gia Hoaㄐㄧㄚ ㄏㄨㄚˊ
Phần II · Cụm từ
- 風雲人物
nhân vật nổi bật, người có sức ảnh hưởng
Hán Việt: phong vân nhân vậtㄈㄥ ㄩㄣˊ ㄖㄣˊ ㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 下決心
hạ quyết tâm, quyết định
Hán Việt: hạ quyết tâmㄒㄧㄚˋ ㄐㄩㄝˊ ㄒㄧㄣ
Câu ví dụ (1)
Hội thoại
Hội thoại
羅珊蒂Luó Shāndì
何雅婷,昨天我們去打籃球,妳怎麼沒去?Hé Yǎtíng, zuótiān wǒmen qù dǎ lánqiú, nǐ zěnme méi qù?
何雅婷Hé Yǎtíng
我媽說我爺爺跌倒,叫我去看他。Wǒ mā shuō wǒ yéye diédǎo, jiào wǒ qù kàn tā.
羅珊蒂Luó Shāndì
妳爺爺還好吧?Nǐ yéye hái hǎo ba?
何雅婷Hé Yǎtíng
還好。幸虧鄰居聽見狗一直叫,很快地過來幫忙,所以沒什麼關係。Hái hǎo. Xìngkuī línjū tīngjiàn gǒu yìzhí jiào, hěn kuài de guòlái bāngmáng, suǒyǐ méi shénme guānxi.
羅珊蒂Luó Shāndì
妳爺爺一個人住啊?Nǐ yéye yí ge rén zhù a?
何雅婷Hé Yǎtíng
嗯,奶奶過世以後,爺爺就一個人住。我爸擔心爺爺,所以領養了一隻狗陪他。Èn, nǎinai guòshì yǐhòu, yéye jiù yí ge rén zhù. Wǒ bà dānxīn yéye, suǒyǐ lǐngyǎng le yì zhī gǒu péi tā.
羅珊蒂Luó Shāndì
幸虧有這隻可愛的狗,要不然就太孤單了。Xìngkuī yǒu zhè zhī kě’ài de gǒu, yàobùrán jiù tài gūdān le.
何雅婷Hé Yǎtíng
我爺爺很愛牠,把牠當成家人一樣,晚上還讓牠睡在自己的床上。Wǒ yéye hěn ài tā, bǎ tā dàngchéng jiārén yíyàng, wǎnshang hái ràng tā shuì zài zìjǐ de chuáng shàng.
(李文彥走過來)(Lǐ Wényàn zǒu guòlái)
李文彥Lǐ Wényàn
什麼?睡在他床上?狗不髒嗎?不怕牠把床弄髒嗎?Shénme? Shuì zài tā chuáng shàng? Gǒu bù zāng ma? Bú pà tā bǎ chuáng nòngzāng ma?
何雅婷Hé Yǎtíng
我爺爺常給狗洗澡,牠乾淨得很。Wǒ yéye cháng gěi gǒu xǐzǎo, tā gānjìng de hěn.
李文彥Lǐ Wényàn
以前我女朋友養了一隻狗,整天亂叫、亂咬東西。有一天,我忍不住打了牠,我女朋友氣得要跟我分手。Yǐqián wǒ nǚpéngyǒu yǎng le yì zhī gǒu, zhěngtiān luàn jiào, luàn yǎo dōngxi. Yǒu yì tiān, wǒ rěn bú zhù dǎ le tā, wǒ nǚpéngyǒu qì de yào gēn wǒ fēnshǒu.
羅珊蒂Luó Shāndì
你怎麼可以打狗?狗是人最好的朋友。很多研究報告都說,人緊張的時候,摸摸狗會減輕壓力。Nǐ zěnme kěyǐ dǎ gǒu? Gǒu shì rén zuì hǎo de péngyǒu. Hěn duō yánjiū bàogào dōu shuō, rén jǐnzhāng de shíhòu, mōmo gǒu huì jiǎnqīng yālì.
李文彥Lǐ Wényàn
不過台灣人對狗太好了。不但送狗去美容院,還帶狗去餐廳慶祝生日。現在狗連路都不必走了,坐在推車裡讓主人推著逛街。Búguò Táiwān rén duì gǒu tài hǎo le. Búdàn sòng gǒu qù měiróngyuàn, hái dài gǒu qù cāntīng qìngzhù shēngrì. Xiànzài gǒu lián lù dōu búbì zǒu le, zuò zài tuīchē lǐ ràng zhǔrén tuī zhe guàngjiē.
羅珊蒂Luó Shāndì
對狗好有什麼不對?現代社會大家各忙各的,常常回到家就只有一個人。人跟狗相處的時間有時候比家人還長呢。Duì gǒu hǎo yǒu shénme bú duì? Xiàndài shèhuì dàjiā gè máng gè de, chángcháng huídào jiā jiù zhǐyǒu yí ge rén. Rén gēn gǒu xiāngchǔ de shíjiān yǒu shíhòu bǐ jiārén hái cháng ne.
何雅婷Hé Yǎtíng
是啊,現在有些人覺得生活壓力太大,養不起孩子,就算結了婚也不生孩子,寧可養寵物。還有很多單身的人,他們一個人住,寵物對他們來說,比家人還親。Shì a, xiànzài yǒuxiē rén juéde shēnghuó yālì tài dà, yǎng bù qǐ háizi, jiùsuàn jié le hūn yě bù shēng háizi, nìngkě yǎng chǒngwù. Hái yǒu hěn duō dānshēn de rén, tāmen yí ge rén zhù, chǒngwù duì tāmen láishuō, bǐ jiārén hái qīn.
李文彥Lǐ Wényàn
不管怎麼說,狗不是人。你生病的時候,牠不能照顧你,幫你買晚飯,陪你去醫院。而且,你有問題的時候,也不能問牠的意見。人還是應該建立跟人的關係。Bùguǎn zěnme shuō, gǒu bú shì rén. Nǐ shēngbìng de shíhòu, tā bù néng zhàogù nǐ, bāng nǐ mǎi wǎnfàn, péi nǐ qù yīyuàn. Érqiě, nǐ yǒu wèntí de shíhòu, yě bù néng wèn tā de yìjiàn. Rén háishì yīnggāi jiànlì gēn rén de guānxi.
羅珊蒂Luó Shāndì
可是狗可以幫你建立跟別人的關係。Kěshì gǒu kěyǐ bāng nǐ jiànlì gēn biérén de guānxi.
何雅婷Hé Yǎtíng
是啊,我爺爺養狗以後,快樂多了。每天帶著狗去散步,認識了很多朋友。他們有說不完的話,回家以後還上網繼續聊。Shì a, wǒ yéye yǎng gǒu yǐhòu, kuàilè duō le. Měitiān dài zhe gǒu qù sànbù, rènshi le hěn duō péngyǒu. Tāmen yǒu shuō bù wán de huà, huíjiā yǐhòu hái shàngwǎng jìxù liáo.
李文彥Lǐ Wényàn
妳們說的也對。可是我還是覺得一個人應該有家庭,更應該有孩子,一家人熱熱鬧鬧地一起生活才是真正的幸福。Nǐmen shuō de yě duì. Kěshì wǒ háishì juéde yí ge rén yīnggāi yǒu jiātíng, gèng yīnggāi yǒu háizi, yì jiārén rèrenàonào de yìqǐ shēnghuó cái shì zhēnzhèng de xìngfú.
Đoạn đọc
Bối cảnh: Những gia đình đa dạng (多元家庭)
李文彥的阿姨一個人帶著孩子住在台北。她的先生因為工作的關係,大部分的時間都在國外。阿姨白天在學校教書,下了班,接了孩子回家,就忙著做飯、陪孩子做功課。好不容易等孩子睡了,才能開始改學生的作業,準備第二天上課的資料。週末的時候,還要上市場幫公公買一個星期的菜。家裡大大小小的事全靠她一個人。她常說,她雖然不是單親媽媽,可是生活比單親媽媽更辛苦。Lǐ Wényàn de āyí yí ge rén dài zhe háizi zhù zài Táiběi. Tā de xiānshēng yīnwèi gōngzuò de guānxi, dàbùfen de shíjiān dōu zài guówài. Āyí báitiān zài xuéxiào jiāoshū, xià le bān, jiē le háizi huíjiā, jiù mángzhe zuòfàn, péi háizi zuò gōngkè. Hǎo bù róngyì děng háizi shuì le, cái néng kāishǐ gǎi xuésheng de zuòyè, zhǔnbèi dì èr tiān shàngkè de zīliào. Zhōumò de shíhòu, hái yào shàng shìchǎng bāng gōnggōng mǎi yí ge xīngqí de cài. Jiālǐ dàdà xiǎoxiǎo de shì quán kào tā yí ge rén. Tā cháng shuō, tā suīrán bú shì dānqīn māma, kěshì shēnghuó bǐ dānqīn māma gèng xīnkǔ.
阿姨很羨慕她的同學——美真。美真是一個單身貴族。大學時代,在學校就是一個風雲人物,不但人長得美,而且能力強,追她的人多得不得了。可是她一直不想結婚,一來怕結了婚不自由,不能發展自己的興趣,二來,她的經濟獨立,可以把自己的生活安排得很好。雖然大部分的時候她都很享受單身生活,但是一個人旅行的時候,她也常想,要是身邊有個伴也不錯。Āyí hěn xiànmù tā de tóngxué——Měizhēn. Měizhēn shì yí ge dānshēn guìzú. Dàxué shídài, zài xuéxiào jiù shì yí ge fēngyún rénwù, búdàn rén zhǎng de měi, érqiě nénglì qiáng, zhuī tā de rén duō de bùdéliǎo. Kěshì tā yìzhí bù xiǎng jiéhūn, yì lái pà jié le hūn bù zìyóu, bù néng fāzhǎn zìjǐ de xìngqù, èr lái, tā de jīngjì dúlì, kěyǐ bǎ zìjǐ de shēnghuó ānpái de hěn hǎo. Suīrán dàbùfen de shíhòu tā dōu hěn xiǎngshòu dānshēn shēnghuó, dànshì yí ge rén lǚxíng de shíhòu, tā yě cháng xiǎng, yàoshi shēnbiān yǒu ge bàn yě búcuò.
美真的朋友——家華,也不願意結婚。他雖然跟女朋友已經同居好幾年了,但是一想到成家以後,得負擔起養家的責任,他就下不了決心。而且,要是結了婚,就會有生孩子的壓力。現在社會這麼亂,怎麼教養孩子?他想來想去,覺得還是現在的生活比較好。雖然女朋友跟他說過幾次,年紀不小,應該結婚了,他還是沒答應。Měizhēn de péngyǒu——Jiāhuá, yě bú yuànyì jiéhūn. Tā suīrán gēn nǚpéngyǒu yǐjīng tóngjū hǎo jǐ nián le, dànshì yì xiǎngdào chéngjiā yǐhòu, děi fùdān qǐ yǎngjiā de zérèn, tā jiù xià bù liǎo juéxīn. Érqiě, yàoshi jié le hūn, jiù huì yǒu shēng háizi de yālì. Xiànzài shèhuì zhème luàn, zěnme jiàoyǎng háizi? Tā xiǎng lái xiǎng qù, juéde háishì xiànzài de shēnghuó bǐjiào hǎo. Suīrán nǚpéngyǒu gēn tā shuō guò jǐ cì, niánjì bù xiǎo, yīnggāi jiéhūn le, tā háishì méi dāyìng.
現在社會慢慢地接受了各種家庭的組成方式。同居不再被認為是不道德的事了,一個人也能是一個「單身家庭」。因此,只要有愛,愛自己、愛家人,就是一個完整的家。Xiànzài shèhuì mànmàn de jiēshòu le gèzhǒng jiātíng de zǔchéng fāngshì. Tóngjū bú zài bèi rènwéi shì bú dàodé de shì le, yí ge rén yě néng shì yí ge “dānshēn jiātíng”. Yīncǐ, zhǐyào yǒu ài, ài zìjǐ, ài jiārén, jiù shì yí ge wánzhěng de jiā.
Ngữ pháp
亂+V: làm việc gì đó một cách tùy tiện, thiếu trách nhiệm, có thể gây hậu quả không mong muốn
Chức năng
亂 là phó từ, chỉ việc làm một hành động nào đó một cách lộn xộn, thiếu trách nhiệm, mang tính phá hoại, có nguy cơ gây hậu quả không mong muốn.
Hãy chú ý phạm vi nghĩa có thể có của cấu trúc này qua các bản dịch. (tr.171)
- 你不能亂倒垃圾,得等垃圾車來才能倒。Nǐ bù néng luàn dào lèsè, děi děng lèsè chē lái cái néng dào.
- 功課要好好地寫,不能亂寫。Gōngkè yào hǎohāo de xiě, bù néng luàn xiě.
- 這些座位都有人坐,不能亂坐。Zhèxiē zuòwèi dōu yǒu rén zuò, bù néng luàn zuò.
- 你的感冒雖然不嚴重,可是不能自己亂買藥吃。Nǐ de gǎnmào suīrán bù yánzhòng, kěshì bù néng zìjǐ luàn mǎi yào chī.
- 媽媽怕孩子亂花錢,不敢給孩子太多錢。Māma pà háizi luàn huā qián, bù gǎn gěi háizi tài duō qián.
Cách dùng
1. 亂 luôn mang sắc thái tiêu cực. Ví dụ: 亂寫、亂做、亂選、亂走、亂翻譯、亂交朋友、亂打電話… những cụm này cho thấy thái độ hay cách làm tiêu cực, qua loa hoặc tùy tiện. Tuy nhiên, 亂 khác với 隨便 trong 隨便走走、隨便拿一個、隨便坐; 隨便 không mang sắc thái tiêu cực.
Cách dùng
2. 亂+V đôi khi còn dùng để tự khiêm, thường để thể hiện sự khiêm tốn. Ví dụ:
- (1) A:妳真會穿,你的衣服都很講究。 B:哪裡,我是亂穿的。(1) A: Nǐ zhēn huì chuān, nǐ de yīfú dōu hěn jiǎngjiù. B: Nǎlǐ, wǒ shì luàn chuān de.
- (2) A:妳的報告寫得真好,拿到A。 B:哪裡,我亂寫的,只是運氣好。(2) A: Nǐ de bàogào xiě de zhēn hǎo, ná dào A. B: Nǎlǐ, wǒ luàn xiě de, zhǐshì yùnqi hǎo.
(一)Hãy hoàn thành các câu sau dùng các lựa chọn cho bên dưới.
Từ cho sẵn:亂改亂貼亂寫亂選亂拿亂想亂放亂填亂罵亂掛
這張申請表要是你不知道怎麼填,就別______。填錯就麻煩了。
Hiện đáp án
考試的時候別______,成績不好會被當的。
Hiện đáp án
你們店的招牌不能______,鄰居會生氣的。
Hiện đáp án
你一定能畢業的,別______。有問題就給我打電話。
Hiện đáp án
這些資料很重要,別______。要是找不到就麻煩了。
Hiện đáp án
各V各的: mỗi người làm việc của mình…
Chức năng
Cấu trúc này chỉ việc mỗi thành viên trong một nhóm đang làm việc riêng của mình.
- 他們結婚以後,因為在不同的城市上班,還是各住各的。Tāmen jiéhūn yǐhòu, yīnwèi zài bùtóng de chéngshì shàngbān, háishì gè zhù gè de.
- 他們各說各的,沒辦法一起討論。Tāmen gè shuō gè de, méi bànfǎ yìqǐ tǎolùn.
- 我們雖然一起去故宮博物院,可是我們的興趣不同,各看各的。Wǒmen suīrán yìqǐ qù Gùgōng Bówùyuàn, kěshì wǒmen de xìngqù bù tóng, gè kàn gè de.
- 他們同居好幾年了,可是晚飯常常是各吃各的。Tāmen tóngjū hǎo jǐ nián le, kěshì wǎnfàn chángcháng shì gè chī gè de.
- 他們一起去夜市,可是各逛各的。Tāmen yìqǐ qù yèshì, kěshì gè guàng gè de.
(二)Hãy hoàn thành các đoạn hội thoại dưới đây, thể hiện việc mỗi người làm việc riêng bằng 各V各的.
A:你常常跟同學一起去玩嗎? B:我們興趣不同,平常都是______。
Hiện đáp án
A:你覺得早一點結婚好,還是晚一點結婚好? B:______。
Hiện đáp án
A:妳常常跟妳姐姐交換包包用嗎? B:我們喜歡的款式不一樣,我們都______。
Hiện đáp án
A:你今天跟同學一起吃飯,誰請客? B:沒有人請客。我們______。
Hiện đáp án
A:你跟你弟弟都賣寵物。你們一起在媒體上做廣告嗎? B:我們各賣各的,所以也______。
Hiện đáp án
就算…,也…: cho dù… (S1)…, thì cũng… (S2)…
Chức năng
Cấu trúc này cho biết cho dù điều kiện (S1) được đáp ứng thì (S2) vẫn đúng.
- 我爸爸常說:就算我做不動了,也不要靠孩子。Wǒ bàba cháng shuō: jiùsuàn wǒ zuò bú dòng le, yě bú yào kào háizi.
- 就算你的能力比老闆強,你也應該聽老闆的意見。Jiùsuàn nǐ de nénglì bǐ lǎobǎn qiáng, nǐ yě yīnggāi tīng lǎobǎn de yìjiàn.
- 就算男人有養家的責任,家庭經濟也不能完全讓男人負擔啊。Jiùsuàn nánrén yǒu yǎngjiā de zérèn, jiātíng jīngjì yě bù néng wánquán ràng nánrén fùdān a.
- 他的婚禮,我就算再忙,也要參加。Tā de hūnlǐ, wǒ jiùsuàn zài máng, yě yào cānjiā.
- 就算你覺得孤單,也不能隨便打擾別人。Jiùsuàn nǐ juéde gūdān, yě bù néng suíbiàn dǎrǎo biérén.
Cách dùng
Đây là cấu trúc mang tính khẩu ngữ cao. Chủ ngữ có thể đứng trước hoặc sau 就算, ví dụ: chủ ngữ đứng trước ở câu ❶ bên trên và đứng sau ở câu ❹ bên trên.
(三)Hãy trả lời các câu hỏi sau bằng 就算…,也…, thể hiện sự kiên định với ý kiến của mình.
A:聽說妳的男朋友以前結過婚,妳還要跟他結婚嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:你喜歡狗,聽說領養手續很簡單,你想領養一隻嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:美美說在網路上交朋友,也能找到幸福。你要不要試試? B:______。
Hiện đáp án
A:大明的爸爸幫他安排了一份不錯的工作。我羨慕死了。 B:我喜歡自己找工作,______。
Hiện đáp án
A:現代社會進步得很快,原住民文化恐怕會消失了。 B:不會吧,______。
Hiện đáp án
因為NP,S…: vì (danh từ/cụm danh từ), (mệnh đề)…
Chức năng
Cấu trúc này đưa ra một cụm danh từ (lý do, lời giải thích hoặc động cơ) cho mệnh đề phía sau. 因為 trong cấu trúc này là giới từ, không phải liên từ, nên dùng với cụm danh từ.
- 因為氣溫的變化,今年的芒果熟得比較早。Yīnwèi qìwēn de biànhuà, jīnnián de mángguǒ shú de bǐjiào zǎo.
- 因為工作的關係,我需要懂越南語的翻譯人員。Yīnwèi gōngzuò de guānxi, wǒ xūyào dǒng Yuènányǔ de fānyì rényuán.
- 因為成家晚的關係,他的孩子年紀還很小。Yīnwèi chéngjiā wǎn de guānxi, tā de háizi niánjì hái hěn xiǎo.
- 因為週年慶的關係,百貨公司裡擠滿了人。Yīnwèi zhōuniánqìng de guānxi, bǎihuò gōngsī lǐ jǐmǎn le rén.
- 因為連續劇的影響,街上賣韓國炸雞的店越來越多。Yīnwèi liánxùjù de yǐngxiǎng, jiē shàng mài Hánguó zhájī de diàn yuè lái yuè duō.
Cách dùng
Như đã nói ở phần mô tả trên, 因為 trong cấu trúc này là giới từ nhưng phía sau có thể là câu có liên từ riêng, ví dụ: 因為氣溫的變化,因此 (hoặc 所以) 今年的芒果熟得比較早。‘Sự thay đổi của thời tiết khiến xoài năm nay chín sớm hơn.’
(四)Hãy đưa ra lời giải thích cho các câu hỏi dưới đây theo gợi ý trong ngoặc.
A:他的錢怎麼這麼快就花光了?(喜歡享受的關係) B:______。
Hiện đáp án
A:你爺爺為什麼答應搬到台北來跟你們一起住?(奶奶過世的關係) B:______。
Hiện đáp án
A:為什麼迷網路遊戲的人越來越多?(社會環境的影響) B:______。
Hiện đáp án
A:現代人為什麼越來越晚結婚?(時代的變化) B:______。
Hiện đáp án
A:為什麼最近很多人感冒?(季節的變化) B:______。
Hiện đáp án
一來…,二來…: một là…, hai là…; mặt này…, mặt kia…
Chức năng
Cấu trúc này đưa ra hai lý do hoặc lời giải thích cho một phát biểu đã nêu.
- 我不信任他,一來我們認識不久,二來聽說他會騙人。Wǒ bú xìnrèn tā, yì lái wǒmen rènshi bù jiǔ, èr lái tīngshuō tā huì piàn rén.
- 我不跟你們到綠島去玩,一來我怕坐船,二來我不會游泳,去了沒意思。Wǒ bù gēn nǐmen dào Lǜdǎo qù wán, yì lái wǒ pà zuò chuán, èr lái wǒ bú huì yóuyǒng, qù le méi yìsi.
- 我最近吃素,一來天氣太熱,吃不下油膩的東西,二來吃青菜對健康比較好。Wǒ zuìjìn chīsù, yì lái tiānqì tài rè, chī bú xià yóunì de dōngxi, èr lái chī qīngcài duì jiànkāng bǐjiào hǎo.
- 我們今年的收成不錯,一來天氣好,沒有颱風,二來我種的是新品種。Wǒmen jīnnián de shōuchéng búcuò, yì lái tiānqì hǎo, méiyǒu táifēng, èr lái wǒ zhòng de shì xīn pǐnzhǒng.
- 養寵物,一來讓我們不孤單,二來給我們很多快樂。所以現在養寵物的人越來越多。Yǎng chǒngwù, yì lái ràng wǒmen bù gūdān, èr lái gěi wǒmen hěn duō kuàilè. Suǒyǐ xiànzài yǎng chǒngwù de rén yuè lái yuè duō.
Cách dùng
Cách dùng của cấu trúc này giống 一方面…,一方面…, nhưng 一來…,二來… có thể dùng để nêu thêm nhiều lý do, ví dụ 一來…,二來…,三來…. Ngoài ra, 一來…,二來… mang tính khẩu ngữ hơn 一方面…,一方面….
(五)Hãy trả lời các câu hỏi dưới đây bằng 一來…,二來…, nêu hai luận điểm.
A:為什麼到鄉下住一晚變成了現在熱門的休閒活動? B:______。
Hiện đáp án
A:你認為鄉下有便利商店好不好? B:______。
Hiện đáp án
A:現代人為什麼晚結婚? B:______。
Hiện đáp án
A:你認為結婚以前應該先同居嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:你買東西喜歡刷卡嗎?為什麼? B:______。
Hiện đáp án
V來V去: lặp đi lặp lại, qua lại nhiều lần
Chức năng
Cấu trúc này dùng với động từ hành động, biểu thị việc thực hiện lặp đi lặp lại, thường là vô ích.
- 孩子總是喜歡打來打去,你別擔心。Háizi zǒngshì xǐhuān dǎ lái dǎ qù, nǐ bié dānxīn.
- 他很講究吃,他說吃來吃去,還是台南的牛肉湯最好喝。Tā hěn jiǎngjiù chī, tā shuō chī lái chī qù, háishì Táinán de niúròutāng zuì hǎohē.
- 他們想來想去,最後決定帶狗去旅行,不送牠去狗旅館住。Tāmen xiǎng lái xiǎng qù, zuìhòu juédìng dài gǒu qù lǚxíng, bú sòng tā qù gǒu lǚguǎn zhù.
- 他想換班,可是換來換去都不適合,最後只好回到原來的班。Tā xiǎng huàn bān, kěshì huàn lái huàn qù dōu bú shìhé, zuìhòu zhǐhǎo huídào yuánlái de bān.
- 小孩子逛市場喜歡摸來摸去,讓老闆很不高興。Xiǎo háizi guàng shìchǎng xǐhuān mō lái mō qù, ràng lǎobǎn hěn bù gāoxìng.
Cách dùng
1. Nếu có tân ngữ, phải đưa lên đầu câu làm chủ đề. Ví dụ:
- (1) 電腦,我不想帶來帶去,累死了。(1) Diànnǎo, wǒ bù xiǎng dài lái dài qù, lèi sǐ le.
- (2) 他寫的文章,看來看去都跟吃有關。(2) Tā xiě de wénzhāng, kàn lái kàn qù dōu gēn chī yǒuguān.
Cách dùng
2. Cấu trúc V 來 V 去 thường theo sau là một nhận xét nào đó của người nói. Ví dụ:
- 這幾個辦法,他想來想去,都覺得不好。Zhè jǐ ge bànfǎ, tā xiǎng lái xiǎng qù, dōu juéde bù hǎo.
(六)Hãy hoàn thành các đoạn hội thoại dưới đây bằng V 來 V 去, thể hiện việc thử đi thử lại nhiều lần.
A:你畢業以後打算念研究所,還是找工作?決定了沒有? B:______。
Hiện đáp án
A:鞋這麼舊了,你怎麼還留著?丟掉吧。 B:不行,______。
Hiện đáp án
A:上次你請客,今天應該我請你了。 B:我們還是各付各的吧。______。
Hiện đáp án
A:好多人給他介紹女朋友,他選了誰? B:______。
Hiện đáp án
A:你最近為什麼不上網玩遊戲了? B:沒什麼新遊戲,______。
Hiện đáp án
不再…了: không còn… nữa
Chức năng
Cấu trúc này cho biết chủ thể từ bỏ một thói quen, nếp sinh hoạt hoặc niềm tin cũ.
- 他覺得自己長大了,可以獨立了,就不再接受父母的幫助了。Tā juéde zìjǐ zhǎngdà le, kěyǐ dúlì le, jiù bú zài jiēshòu fùmǔ de bāngzhù le.
- 我已經跟我男朋友分手了,我們不再見面了。Wǒ yǐjīng gēn wǒ nánpéngyǒu fēnshǒu le, wǒmen bú zài jiànmiàn le.
- 那家店的東西品質不是很好,而且價錢很貴,我不再去了。Nà jiā diàn de dōngxi pǐnzhí bú shì hěn hǎo, érqiě jiàqián hěn guì, wǒ bú zài qù le.
- 漫畫不再吸引我了。現在我喜歡看談歷史的書。Mànhuà bú zài xīyǐn wǒ le. Xiànzài wǒ xǐhuān kàn tán lìshǐ de shū.
- 他現在越來越喜歡狗了,覺得養狗很快樂,不再是負擔了。Tā xiànzài yuè lái yuè xǐhuān gǒu le, juéde yǎng gǒu hěn kuàilè, bú zài shì fùdān le.
(七)Hãy hoàn thành các đoạn hội thoại sau, thể hiện việc không còn tiếp tục nữa bằng 不再…了.
A:他在公司裡還受老闆重視嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:在你的國家幾歲的孩子可以獨立不靠父母? B:______。
Hiện đáp án
A:以前教養孩子只是媽媽的責任,現在還一樣嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:美美大學時代是學校的風雲人物,念研究所的時候還是嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:這家公司的產品出問題以後,大家還信任他們嗎? B:______。
Hiện đáp án
Ghi chú
Về thăm cha mẹ
Những người sinh vào thập niên 1950 và 1960 vẫn còn nhớ hồi nhỏ về nhà ông bà ngoại, và cảm giác ấm áp, thân mật khi đến chúc Tết ông bà. Họ không chỉ được nhận bao lì xì và thưởng thức những món ngon bà nấu, mà còn được chơi đủ thứ trò với anh chị em họ. Hơn nữa, ở nhà bà họ có thể phá lệ một chút mà không bị mắng, còn các anh chị em họ bên nội thì không được như vậy. Bà nói đó là vì các cháu bên nhà con gái là “khách” và cần được tiếp đãi chu đáo.
Thời đó, Đài Loan vẫn là xã hội phụ quyền, đàn ông có địa vị cao hơn phụ nữ. Phần quy định quan hệ gia đình trong Bộ luật Dân sự thậm chí còn quy định vợ phải dọn về nhà chồng. Khi một người phụ nữ lấy chồng, mẹ cô sẽ nói với cô: “Con gái đã gả đi như nước đã đổ ra.” Từ đó về sau, cô không còn quan hệ gì với cha mẹ ruột và phải cố gắng hết sức làm cho nhà chồng hưng thịnh. Mỗi khi con gái về nhà cha mẹ, cô chỉ về với tư cách là khách. Nhà chồng giờ đây mới là mái nhà thật sự duy nhất của cô.
Tuy nhiên, bất chấp những khó khăn mà phụ nữ phải chịu, xã hội vẫn dành cho họ một chút hơi ấm: tục lệ người vợ về nhà cha mẹ đẻ vào mùng hai Tết âm lịch. Theo truyền thống, thời xưa hôn nhân thường diễn ra giữa nam và nữ ở các làng khác nhau, và khi kết hôn, phụ nữ thường phải đi xa nhà. Cha mẹ lo con gái có thể bị nhà chồng ngược đãi… có khi còn không biết con còn sống hay đã chết. Tục về nhà đẻ vào dịp Tết Nguyên đán ra đời để cha mẹ có thể nắm được tình hình cuộc sống của con gái ở nhà mới. Có tục lệ này, nhà chồng không thể viện cớ ngăn con dâu về thăm nhà đẻ. Đây là một cách bảo vệ quyền của phụ nữ thời Trung Quốc cổ đại.
Phong trào nữ quyền ở Đài Loan bắt đầu từ thập niên 1960, trao cho phụ nữ cơ hội trở nên độc lập. Các quy định về quyền phụ nữ dần được bổ sung vào Bộ luật Dân sự. Nam và nữ giờ đây có quyền bình đẳng trước pháp luật. Con gái, giống như con trai, trở thành họ hàng ruột thịt thuộc hàng thân nhất của cha mẹ. Con gái không còn là người ngoài không có quan hệ gì với cha mẹ nữa, và giờ đây khi về thăm cha mẹ vào dịp Tết, họ không còn là “khách”.
Chú thích ảnh: Người con gái về nhà thăm gia đình.
Chú thích ảnh: Theo phong tục, khi con gái lấy chồng thì như “nước đã đổ ra”.