Mục tiêu bài học
- Học cách nói về việc học và lối sống của mình.
- Học cách nói về tương lai và kế hoạch cho tương lai của mình.
- Học cách nói về kế hoạch nghề nghiệp và kỳ vọng của mình.
- Học cách nói về trình độ học vấn và kế hoạch tương lai của bạn bè.
Từ vựng
Phần I · Từ vựng
- 將來
tương lai
NHán Việt: tương laiㄐㄧㄤ ㄌㄞˊ
Câu ví dụ (1)
- 徵求
tìm kiếm, tuyển (người)
VHán Việt: trưng cầuㄓㄥ ㄑㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 教師
giáo viên
NHán Việt: giáo sưㄐㄧㄠˋ ㄕ
Câu ví dụ (1)
- 認為
cho rằng, nghĩ rằng
VstHán Việt: nhận viㄖㄣˋ ㄨㄟˊ
Câu ví dụ (1)
- 畢業
tốt nghiệp
Vp-sepHán Việt: tất nghiệpㄅㄧˋ ㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 發展
phát triển
VHán Việt: phát triểnㄈㄚ ㄓㄢˇ
Câu ví dụ (1)
- 連
ngay cả, đến cả
PrepHán Việt: liênㄌㄧㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 想法
suy nghĩ, ý tưởng
NHán Việt: tưởng phápㄒㄧㄤˇ ㄈㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 不但
không những
ConjHán Việt: bất đãnㄅㄨˊ ㄉㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 繼續
tiếp tục
VauxHán Việt: kế tụcㄐㄧˋ ㄒㄩˋ
Câu ví dụ (1)
- 使用
sử dụng
VHán Việt: sử dụngㄕˇ ㄩㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 實現
thực hiện, trở thành hiện thực
VpHán Việt: thực hiệnㄕˊ ㄒㄧㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 招待
tiếp đãi, chiêu đãi
VHán Việt: chiêu đãiㄓㄠ ㄉㄞˋ
Câu ví dụ (1)
- 研究所
cao học, viện nghiên cứu (bậc sau đại học)
NHán Việt: nghiên cứu sởㄧㄢˊ ㄐㄧㄡˋ ㄙㄨㄛˇ
Câu ví dụ (1)
- 聚
tụ họp
ViHán Việt: tụㄐㄩˋ
Câu ví dụ (1)
Phần I · Tên riêng
- 香港
Hồng Kông
Hán Việt: Hương Cảngㄒㄧㄤ ㄍㄤˇ
- 上海
Thượng Hải
Hán Việt: Thượng Hảiㄕㄤˋ ㄏㄞˇ
Phần I · Cụm từ
- 說到
nhắc đến, nói đến
Hán Việt: thuyết đáoㄕㄨㄛ ㄉㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 念完
học xong (một chương trình học)
Hán Việt: niệm hoànㄋㄧㄢˋ ㄨㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 分公司
chi nhánh công ty
Hán Việt: phân công tyㄈㄣ ㄍㄨㄥ ㄙ
Câu ví dụ (1)
- 捨不得
không nỡ, luyến tiếc
Hán Việt: xả bất đắcㄕㄜˇ ㄅㄨˋ ˙ㄉㄜ
Câu ví dụ (1)
- 聚一聚
tụ họp một chút
Hán Việt: tụ nhất tụㄐㄩˋ ㄧˊ ㄐㄩˋ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Từ vựng
- 當時
lúc đó, khi ấy
AdvHán Việt: đương thờiㄉㄤ ㄕˊ
Câu ví dụ (1)
- 聲調
thanh điệu
NHán Việt: thanh điệuㄕㄥ ㄉㄧㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 發音
phát âm
NHán Việt: phát âmㄈㄚ ㄧㄣ
Câu ví dụ (1)
- 準
chuẩn, chính xác
VsHán Việt: chuẩnㄓㄨㄣˇ
Câu ví dụ (1)
- 企業
doanh nghiệp
NHán Việt: xí nghiệpㄑㄧˋ ㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 管理
quản lý
NHán Việt: quản lýㄍㄨㄢˇ ㄌㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 系
khoa (của trường đại học)
NHán Việt: hệㄒㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 經濟
kinh tế
NHán Việt: kinh tếㄐㄧㄥ ㄐㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 幫助
sự giúp đỡ, ích lợi
NHán Việt: bang trợㄅㄤ ㄓㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 有關
có liên quan đến
VstHán Việt: hữu quanㄧㄡˇ ㄍㄨㄢ
Câu ví dụ (1)
- 語法
ngữ pháp
NHán Việt: ngữ phápㄩˇ ㄈㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 研究
nghiên cứu
VHán Việt: nghiên cứuㄧㄢˊ ㄐㄧㄡˋ
Câu ví dụ (1)
- 教書
dạy học
V-sepHán Việt: giáo thưㄐㄧㄠ ㄕㄨ
Câu ví dụ (1)
- 方法
phương pháp
NHán Việt: phương phápㄈㄤ ㄈㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 目的
mục đích
NHán Việt: mục đíchㄇㄨˋ ㄉㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 國際
quốc tế
Vs-attrHán Việt: quốc tếㄍㄨㄛˊ ㄐㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 翻譯
biên phiên dịch viên
NHán Việt: phiên dịchㄈㄢ ㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 外交
ngoại giao
NHán Việt: ngoại giaoㄨㄞˋ ㄐㄧㄠ
Câu ví dụ (1)
- 人員
nhân viên
NHán Việt: nhân viênㄖㄣˊ ㄩㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 充實
bồi dưỡng, làm phong phú
VHán Việt: sung thựcㄔㄨㄥ ㄕˊ
Câu ví dụ (1)
- 專業
chuyên môn, chuyên ngành
NHán Việt: chuyên nghiệpㄓㄨㄢ ㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 能力
năng lực
NHán Việt: năng lựcㄋㄥˊ ㄌㄧˋ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Tên riêng
- 加拿大
Canada
Hán Việt: Gia Nã Đạiㄐㄧㄚ ㄋㄚˊ ㄉㄚˋ
Phần II · Cụm từ
- 企業管理系(企管系)
khoa quản trị doanh nghiệp (khoa quản trị)
Hán Việt: xí nghiệp quản lý hệㄑㄧˋ ㄧㄝˋ ㄍㄨㄢˇ ㄌㄧˇ ㄒㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 國際關係
quan hệ quốc tế
Hán Việt: quốc tế quan hệㄍㄨㄛˊ ㄐㄧˋ ㄍㄨㄢ ㄒㄧˋ
Câu ví dụ (1)
Hội thoại
Hội thoại
美玲Měilíng
如玉,好久不見,跟我們一起坐吧。Rúyù, hǎojiǔ bújiàn, gēn wǒmen yìqǐ zuò ba.
如玉Rúyù
好啊!妳們在聊什麼,聊得這麼高興?Hǎo a! Nǐmen zài liáo shénme, liáo de zhème gāoxìng?
美玲Měilíng
這個學期結束,我就要離開台灣了,正在跟愛麗說我將來的計畫。Zhège xuéqí jiéshù, wǒ jiù yào líkāi Táiwān le, zhèngzài gēn Àilì shuō wǒ jiānglái de jìhuà.
如玉Rúyù
時間過得好快啊!妳已經來了快一年半了。Shíjiān guò de hǎo kuài a! Nǐ yǐjīng láile kuài yì nián bàn le.
美玲Měilíng
對啊!在我回國以前,要開始找工作。Duì a! Zài wǒ huíguó yǐqián, yào kāishǐ zhǎo gōngzuò.
愛麗Àilì
妳剛剛說到對一個工作有興趣,是什麼工作呢?Nǐ gānggāng shuōdào duì yí ge gōngzuò yǒu xìngqù, shì shénme gōngzuò ne?
美玲Měilíng
我以前念的高中正在徵求一位教中文的教師,我想試試看。Wǒ yǐqián niàn de gāozhōng zhèngzài zhēngqiú yí wèi jiāo Zhōngwén de jiàoshī, wǒ xiǎng shìshi kàn.
愛麗Àilì
妳的中文學得不錯,我認為妳回去教中文應該沒問題。Nǐ de Zhōngwén xué de búcuò, wǒ rènwéi nǐ huíqù jiāo Zhōngwén yīnggāi méi wèntí.
美玲Měilíng
真的嗎?我也希望這樣。Zhēn de ma? Wǒ yě xīwàng zhèyàng.
愛麗Àilì
如玉,妳也快要離開了,有什麼打算呢?Rúyù, nǐ yě kuàiyào líkāi le, yǒu shénme dǎsuàn ne?
如玉Rúyù
我得先回美國把大學念完,等我畢業了,再到香港或是上海找工作。Wǒ děi xiān huí Měiguó bǎ dàxué niànwán, děng wǒ bìyè le, zài dào Xiānggǎng huòshì Shànghǎi zhǎo gōngzuò.
愛麗Àilì
妳怎麼會想到上海找工作呢?Nǐ zěnme huì xiǎngdào Shànghǎi zhǎo gōngzuò ne?
如玉Rúyù
我聽幾位朋友說,這幾年上海發展得很快,連外國人都很容易找到工作。如果能找到美國分公司的工作,應該不錯。Wǒ tīng jǐ wèi péngyǒu shuō, zhè jǐ nián Shànghǎi fāzhǎn de hěn kuài, lián wàiguórén dōu hěn róngyì zhǎodào gōngzuò. Rúguǒ néng zhǎodào Měiguó fēngōngsī de gōngzuò, yīnggāi búcuò.
美玲Měilíng
這個想法不錯,不但可以繼續使用中文,而且可以了解那裡跟台灣有什麼不同。Zhège xiǎngfǎ búcuò, búdàn kěyǐ jìxù shǐyòng Zhōngwén, érqiě kěyǐ liǎojiě nàlǐ gēn Táiwān yǒu shénme bùtóng.
如玉Rúyù
真希望我的計畫都能實現。Zhēn xīwàng wǒ de jìhuà dōu néng shíxiàn.
愛麗Àilì
我才認識妳們幾個月,妳們就要回國了,真捨不得妳們。Wǒ cái rènshi nǐmen jǐ ge yuè, nǐmen jiù yào huíguó le, zhēn shěbùde nǐmen.
美玲Měilíng
妳可以到法國來找我,我一定會好好招待妳。Nǐ kěyǐ dào Fǎguó lái zhǎo wǒ, wǒ yídìng huì hǎohāo zhāodài nǐ.
愛麗Àilì
太好了!有機會我一定去找妳。Tài hǎo le! Yǒu jīhuì wǒ yídìng qù zhǎo nǐ.
美玲Měilíng
愛麗,妳還要在台灣住多久?Àilì, nǐ hái yào zài Táiwān zhù duōjiǔ?
愛麗Àilì
我覺得還得再學半年中文,然後在這裡念研究所。Wǒ juéde hái děi zài xué bàn nián Zhōngwén, ránhòu zài zhèlǐ niàn yánjiùsuǒ.
如玉Rúyù
我們回國以前,大家再聚一聚吧!Wǒmen huíguó yǐqián, dàjiā zài jù yí jù ba!
美玲Měilíng
這個建議不錯,我們就這麼決定吧!Zhège jiànyì búcuò, wǒmen jiù zhème juédìng ba!
Đoạn văn đọc
白如玉從高中就開始學中文,當時她覺得中文的聲調和漢字都好難,練習了很久,發音才越來越準,字也寫得越來越好。上了大學以後,如玉念了企業管理系。她認為中國經濟發展得很快,懂中文對找工作會有幫助。她打算畢業以後找一個跟中文有關的工作,才不會把中文忘了。Bái Rúyù cóng gāozhōng jiù kāishǐ xué Zhōngwén, dāngshí tā juéde Zhōngwén de shēngdiào hé Hànzì dōu hǎo nán, liànxí le hěn jiǔ, fāyīn cái yuè lái yuè zhǔn, zì yě xiě de yuè lái yuè hǎo. Shàng le dàxué yǐhòu, Rúyù niàn le qǐyè guǎnlǐ xì. Tā rènwéi Zhōngguó jīngjì fāzhǎn de hěn kuài, dǒng Zhōngwén duì zhǎo gōngzuò huì yǒu bāngzhù. Tā dǎsuàn bìyè yǐhòu zhǎo yí ge gēn Zhōngwén yǒuguān de gōngzuò, cái bú huì bǎ Zhōngwén wàng le.
高美玲本來是學語言學的,她對語法特別有興趣,常研究中文跟法文不同的地方。美玲打算學好中文以後,回國教書,把自己學中文的方法和經驗教給學生,這樣學生應該能學得更順利。她在台灣也發現了很多有意思的文化,所以除了教語言,她也希望順便把台灣的文化介紹給學生。Gāo Měilíng běnlái shì xué yǔyánxué de, tā duì yǔfǎ tèbié yǒu xìngqù, cháng yánjiū Zhōngwén gēn Fǎwén bùtóng de dìfāng. Měilíng dǎsuàn xuéhǎo Zhōngwén yǐhòu, huíguó jiāoshū, bǎ zìjǐ xué Zhōngwén de fāngfǎ hé jīngyàn jiāo gěi xuéshēng, zhèyàng xuéshēng yīnggāi néng xué de gèng shùnlì. Tā zài Táiwān yě fāxiàn le hěn duō yǒuyìsi de wénhuà, suǒyǐ chúle jiāo yǔyán, tā yě xīwàng shùnbiàn bǎ Táiwān de wénhuà jièshào gěi xuéshēng.
林愛麗是加拿大華僑,雖然在家跟父母說中文,可是不太會寫漢字。她到台灣來的目的就是把中文學好。林愛麗大學念的是國際關係,她還沒決定將來要當翻譯,還是外交人員。為了充實自己的專業能力,她決定留在台灣念研究所。Lín Àilì shì Jiānádà huáqiáo, suīrán zài jiā gēn fùmǔ shuō Zhōngwén, kěshì bú tài huì xiě Hànzì. Tā dào Táiwān lái de mùdì jiù shì bǎ Zhōngwén xué hǎo. Lín Àilì dàxué niàn de shì guójì guānxì, tā hái méi juédìng jiānglái yào dāng fānyì, háishi wàijiāo rényuán. Wèile chōngshí zìjǐ de zhuānyè nénglì, tā juédìng liú zài Táiwān niàn yánjiùsuǒ.
Ngữ pháp
就要…了: sắp…rồi
Chức năng
Mẫu câu này dùng để chỉ một sự việc sắp xảy ra.
- 我們已經四年級了,就要畢業了。Wǒmen yǐjīng sì niánjí le, jiù yào bìyè le.
- 林愛麗大學畢業以後,就要去念研究所了。Lín Àilì dàxué bìyè yǐhòu, jiù yào qù niàn yánjiùsuǒ le.
- 下個月就要放暑假了。Xià ge yuè jiù yào fàng shǔjià le.
Câu hỏi:
- 你畢業以後,就要離開台灣了嗎?Nǐ bìyè yǐhòu, jiù yào líkāi Táiwān le ma?
- 爸爸今年是不是就要六十歲了?Bàba jīnnián shì bú shì jiù yào liùshí suì le?
- 客人已經都到了,婚禮是不是就要開始了?Kèrén yǐjīng dōu dào le, hūnlǐ shì bú shì jiù yào kāishǐ le?
Cách dùng
1. Trong câu đơn, 就要 và 快要 có thể thay thế cho nhau với cùng nghĩa, ví dụ:
- 我們快要畢業了。Wǒmen kuàiyào bìyè le.
- 我們就要畢業了。Wǒmen jiù yào bìyè le.
- 妹妹快要二十歲了。Mèimei kuàiyào èrshí suì le.
- 妹妹就要二十歲了。Mèimei jiù yào èrshí suì le.
Cách dùng
2. Chỉ có 就要 mới dùng được để nối hai vế câu.
- 我們下了課,就要去吃晚飯。Wǒmen xià le kè, jiù yào qù chī wǎnfàn.
- *我們下了課,快要去吃晚飯。*Wǒmen xià le kè, kuàiyào qù chī wǎnfàn.
Cách dùng
3. Khi có từ chỉ thời gian, chỉ dùng được 就要.
- 下個禮拜,我們就要考試了。Xià ge lǐbài, wǒmen jiù yào kǎoshì le.
- *下個禮拜,我們快要考試了。*Xià ge lǐbài, wǒmen kuàiyào kǎoshì le.
- 大家把餃子包好了以後,就要準備吃飯了。Dàjiā bǎ jiǎozi bāo hǎo le yǐhòu, jiù yào zhǔnbèi chīfàn le.
- *大家把餃子包好了以後,快要準備吃飯了。*Dàjiā bǎ jiǎozi bāo hǎo le yǐhòu, kuàiyào zhǔnbèi chīfàn le.
(一)Hoàn thành các câu sau bằng 就要 hoặc 快要.
高鐵______。
Hiện đáp án
冬天到了,______ ______了。
Hiện đáp án
七月______了。八月______了。
Hiện đáp án
A:你們打算什麼時候找工作? B:______。
Hiện đáp án
A:已經八點了,你還不起床嗎? B:好啦!______。
Hiện đáp án
A:你為什麼急著收這些汽水罐、塑膠杯啊? B:因為已經五點了,______。
Hiện đáp án
A:你打算什麼時候要換手機? B:等______,我______。
Hiện đáp án
說到/談到…: nhắc đến…, nói đến…
Chức năng
Khi động từ nói (說, 談) kết hợp với trợ từ 到, mẫu câu này dùng để đưa ra một chủ đề: “nhắc đến…”, “nói đến…”.
- 說到台灣小吃,大家都會想起臭豆腐來。Shuōdào Táiwān xiǎochī, dàjiā dōu huì xiǎng qǐ chòudòufu lái.
- 一談到旅行,我馬上想起墾丁的太陽。Yì tándào lǚxíng, wǒ mǎshàng xiǎng qǐ Kěndīng de tàiyáng.
- 說到台灣有名的飲料,外國學生都認為是珍珠奶茶。Shuōdào Táiwān yǒumíng de yǐnliào, wàiguó xuéshēng dōu rènwéi shì zhēnzhū nǎichá.
- 談到怎麼教小孩,每個父母都有說不完的話。Tándào zěnme jiāo xiǎohái, měi ge fùmǔ dōu yǒu shuō bù wán de huà.
Cách dùng
說到 hoặc 談到 thường xuất hiện ở đầu câu để đưa ra chủ đề.
- A:我喜歡去旅行,一放暑假就要去。B:說到放假,我們還有多久才放假?A: Wǒ xǐhuān qù lǚxíng, yí fàng shǔjià jiù yào qù. B: Shuōdào fàngjià, wǒmen hái yǒu duōjiǔ cái fàngjià?
- 說到準備結婚的事,他有很多抱怨。Shuōdào zhǔnbèi jiéhūn de shì, tā yǒu hěn duō bàoyuàn.
(二)Hoàn thành các đoạn hội thoại sau bằng 說到 hoặc 談到.
A:我把手機放在家裡了,讓我今天真不方便。 B:說到______。
Hiện đáp án
A:小美不用手機上網,想節省一點錢。 B:說到______。
Hiện đáp án
A:我聽說很多學生都不想參加明天的考試,是不是真的? B:談到______。
Hiện đáp án
A:我很少看你運動,你喜歡哪種運動比賽呢? B:說到______。
Hiện đáp án
A:你覺得我們應該找誰來計畫這趟旅行? B:談到______。
Hiện đáp án
對 A 有 B: có B đối với A
Chức năng
Trong mẫu câu này, giới từ 對 đi với động từ trạng thái 有, tân ngữ luôn là danh từ trừu tượng như 興趣, 幫助, 好處, 影響, 想法, v.v.
- 很多人對學中文有興趣。Hěn duō rén duì xué Zhōngwén yǒu xìngqù.
- 多看書,對充實我們的專業能力有幫助。Duō kàn shū, duì chōngshí wǒmen de zhuānyè nénglì yǒu bāngzhù.
- 多吃青菜、少吃肉對身體有好處。Duō chī qīngcài, shǎo chī ròu duì shēntǐ yǒu hǎochù.
Cấu trúc
1. Trong mẫu câu này, 對 là giới từ, động từ trạng thái giả là 有, các danh từ như 興趣, 幫助, 好處, 影響, 經驗, 想法 làm tân ngữ. Những danh từ trừu tượng này cũng có thể có định ngữ. Ví dụ:
- 運動對身體健康有很大的幫助。Yùndòng duì shēntǐ jiànkāng yǒu hěn dà de bāngzhù.
Cấu trúc
2. Ngoài ra, động từ trạng thái 有 có thể được bổ nghĩa bởi 很 hoặc 非常, ví dụ:
- 他對做菜很有興趣。Tā duì zuòcài hěn yǒu xìngqù.
Phủ định:
- 媽媽對又酸又辣的泡菜沒有興趣。Māma duì yòu suān yòu là de pàocài méiyǒu xìngqù.
- 陳先生認為做廣告對企業沒有太大的幫助。Chén Xiānshēng rènwéi zuò guǎnggào duì qǐyè méiyǒu tài dà de bāngzhù.
- 我只是喉嚨痛,對工作沒有影響。Wǒ zhǐshì hóulóng tòng, duì gōngzuò méiyǒu yǐngxiǎng.
Câu hỏi:
- 馬老師是不是對教書很有經驗?Mǎ lǎoshī shì bú shì duì jiāoshū hěn yǒu jīngyàn?
- 一個人會說很多種語言,是不是對找工作有幫助?Yí ge rén huì shuō hěn duō zhǒng yǔyán, shì bú shì duì zhǎo gōngzuò yǒu bāngzhù?
- 你對跟外國人結婚有沒有什麼想法?Nǐ duì gēn wàiguórén jiéhūn yǒu méiyǒu shénme xiǎngfǎ?
Cách dùng
Khi động từ trạng thái đi với giới từ thì phải là 對, còn động từ hành động có thể đi với nhiều giới từ khác nhau.
(三)Bạn sẽ dùng các từ như 興趣, 幫助, 好處, 影響 trong các đoạn hội thoại sau như thế nào?
Từ cho sẵn:興趣幫助好處影響
A:你為什麼喜歡走路上班?走路不累嗎? B:不累,我覺得______。
Hiện đáp án
A:你想當英文老師嗎? B:不想,我______。
Hiện đáp án
A:回收這些報紙、塑膠杯對保護環境真的有用嗎? B:當然,______。
Hiện đáp án
A:每天練習三個小時的太極拳,還有時間念書嗎? B:沒問題,______。
Hiện đáp án
A:你常吃那麼辣的韓國泡菜,不覺得太辣了嗎? B:雖然泡菜很辣,但是______。
Hiện đáp án
連…都…: ngay cả…cũng…
Chức năng
Giới từ 連 đưa ra tiêu điểm của câu, làm nổi bật một danh từ so với các danh từ khác trong ngữ cảnh. Câu khẳng định nhấn mạnh danh từ được xem là tốt nhất có thể, còn câu phủ định nhấn mạnh danh từ được xem là tệ nhất có thể.
- 他喜歡到處吃小吃,連南部夜市都去過。Tā xǐhuān dàochù chī xiǎochī, lián nánbù yèshì dōu qùguò.
- 他把錢都花完了,現在連三十塊的咖啡都喝不起。Tā bǎ qián dōu huā wán le, xiànzài lián sānshí kuài de kāfēi dōu hē bù qǐ.
- 夏天去旅行真麻煩,連一家民宿都訂不到。Xiàtiān qù lǚxíng zhēn máfan, lián yì jiā mínsù dōu dìng bú dào.
Cấu trúc
都 trong mẫu câu này có thể thay bằng 也. Nếu tiêu điểm là tân ngữ thì phần “連 + tiêu điểm” có thể đứng trước hoặc sau chủ ngữ.
- 他連你都忘了。Tā lián nǐ dōu wàng le.
- 連你,他也忘了。Lián nǐ, tā yě wàng le.
Phủ định:
- 他連高中都沒畢業,怎麼當大學老師?Tā lián gāozhōng dōu méi bìyè, zěnme dāng dàxué lǎoshī?
- 他學了一年中文,連「你」都不知道怎麼寫。Tā xué le yì nián Zhōngwén, lián “nǐ” dōu bù zhīdào zěnme xiě.
- 他雖然不會做菜,但不是連餃子都不會煮的人。Tā suīrán bú huì zuòcài, dàn búshì lián jiǎozi dōu bú huì zhǔ de rén.
Câu hỏi:
- 你學過經濟,但是這本討論經濟的書,是不是連你也看不懂?Nǐ xué guo jīngjì, dànshì zhè běn tǎolùn jīngjì de shū, shì bú shì lián nǐ yě kàn bù dǒng?
- 你跟他認識,怎麼連他已經結婚了也不知道?Nǐ gēn tā rènshi, zěnme lián tā yǐjīng jiéhūn le yě bù zhīdào?
- 這次考試太難了,是不是連成績好的學生也考得不好?Zhè cì kǎoshì tài nán le, shì bú shì lián chéngjì hǎo de xuéshēng yě kǎo de bù hǎo?
Cách dùng
1. Danh từ do 連 dẫn ra có thể là chủ ngữ hoặc tân ngữ.
- 他學了兩年法文,連用法文介紹自己都說不好。Tā xué le liǎng nián Fǎwén, lián yòng Fǎwén jièshào zìjǐ dōu shuō bù hǎo.
- 大家都去上課了,宿舍裡連一個人都沒有。Dàjiā dōu qù shàngkè le, sùshè lǐ lián yí ge rén dōu méiyǒu.
- 寫漢字不容易,連大學生都不一定寫得好。Xiě Hànzì bù róngyì, lián dàxuéshēng dōu bù yídìng xiě de hǎo.
- 餃子,連我都會包,媽媽當然包得更好。Jiǎozi, lián wǒ dōu huì bāo, māma dāngrán bāo de gèng hǎo.
Cách dùng
2. Danh từ do 連 dẫn ra là tiêu điểm, được làm nổi bật so với các danh từ khác, kèm hàm ý ngầm.
- 王老師什麼菜都會做,連義大利菜也會。Wáng lǎoshī shénme cài dōu huì zuò, lián Yìdàlì cài yě huì.
(Hàm ý: món Ý không dễ nấu.)
- 誰都會做義大利菜,連王老師也會。Shéi dōu huì zuò Yìdàlì cài, lián Wáng lǎoshī yě huì.
(Hàm ý: thầy Vương nấu ăn không giỏi.)
Cách dùng
3. Khi muốn nhấn mạnh động từ thì lặp lại động từ đó ở dạng phủ định. Nghĩa của câu là phủ định, mang sắc thái chê bai.
- 我送了一本書給她,她連看都不看,我有點失望。Wǒ sòng le yì běn shū gěi tā, tā lián kàn dōu bú kàn, wǒ yǒudiǎn shīwàng.
- 小李連問也沒問,就把我的筆拿走了。Xiǎo Lǐ lián wèn yě méi wèn, jiù bǎ wǒ de bǐ názǒu le.
(Thiếu lịch sự)
(四)Viết lại các câu sau dùng cấu trúc ‘連…’.
王小姐很會做菜,什麼菜都會做,也會做義大利菜。 → ______。
Hiện đáp án
那個學生不聽老師說的話,也不聽爸爸媽媽的話。 → ______。
Hiện đáp án
姐姐很忙,星期天都要上班。 → ______。
Hiện đáp án
台灣的牛肉麵很好吃,外國人也喜歡。 → ______。
Hiện đáp án
網路這麼方便,還可以在台灣買到歐洲的東西。 → ______。
Hiện đáp án
不但…,而且…: không những…mà còn…
Chức năng
Mẫu câu này nối hai vế theo quan hệ tăng tiến, “không những… mà còn…”, thường có cùng chủ ngữ.
- 這個房間,不但光線好,而且離捷運站不遠。Zhège fángjiān, búdàn guāngxiàn hǎo, érqiě lí jiéyùn zhàn bù yuǎn.
- 不少外國人喜歡逛夜市,他們覺得夜市不但熱鬧,而且有趣。Bù shǎo wàiguórén xǐhuān guàng yèshì, tāmen juéde yèshì búdàn rènào, érqiě yǒuqù.
- 學中文不但能了解中國文化,而且對將來找工作有幫助。Xué Zhōngwén búdàn néng liǎojiě Zhōngguó wénhuà, érqiě duì jiānglái zhǎo gōngzuò yǒu bāngzhù.
Cấu trúc
1. Nếu chủ ngữ của hai vế giống nhau thì chủ ngữ chỉ xuất hiện một lần, đứng trước 不但; chủ ngữ ở vế sau có thể lược bỏ. Ví dụ:
- 他不但會說中文,而且說得很流利。Tā búdàn huì shuō Zhōngwén, érqiě shuō de hěn liúlì.
Cấu trúc
2. Nếu chủ ngữ của hai vế khác nhau thì mỗi chủ ngữ đứng sau 不但 hoặc 而且. Ví dụ:
- 我們家的人都喜歡看棒球比賽,不但爸爸喜歡看,而且媽媽也喜歡看。Wǒmen jiā de rén dōu xǐhuān kàn bàngqiú bǐsài, búdàn bàba xǐhuān kàn, érqiě māma yě xǐhuān kàn.
Cấu trúc
3. 不但 có thể được lược bỏ khi 而且 dùng riêng (xem Bài 6). 不但 cũng có thể dùng mà không có 而且, nhưng vế sau cần thêm các từ như 還 hoặc 也.
- 他覺得找房子麻煩,而且覺得搬家更麻煩。Tā juéde zhǎo fángzi máfan, érqiě juéde bānjiā gèng máfan.
- 他不但沒買到衣服,錢還被偷了。Tā búdàn méi mǎidào yīfú, qián hái bèi tōu le.
- 多運動不但對身體好,也可能讓你長得更高。Duō yùndòng búdàn duì shēntǐ hǎo, yě kěnéng ràng nǐ zhǎng de gèng gāo.
- 這支手機不但可以照相,也可以透過網路傳給別人。Zhè zhī shǒujī búdàn kěyǐ zhàoxiàng, yě kěyǐ tòuguò wǎnglù chuán gěi biérén.
(五)Hoàn thành các câu sau dùng 不但…而且….
A:你怎麼那麼喜歡用檸檬做菜,不會太酸嗎? B:用檸檬做菜不但______,而且______。
Hiện đáp án
A:你常常曬太陽,對身體有好處嗎? B:當然,不但______,而且______。
Hiện đáp án
A:你住的學生宿舍怎麼樣? B:宿舍不但______,而且______。
Hiện đáp án
A:跟台北比起來,你覺得高雄怎麼樣? B:______。
Hiện đáp án
A:大家坐捷運的時候都低頭上網,你不覺得奇怪嗎? B:______。
Hiện đáp án
Câu chữ 把 không chủ ý
Chức năng
Hầu hết câu chữ 把 chỉ hành động có chủ ý của chủ ngữ, nhưng cũng có một số câu chữ 把 không chủ ý và tần suất dùng khá cao.
- 我太忙,把先生要我買的東西忘得乾乾淨淨。Wǒ tài máng, bǎ xiānshēng yào wǒ mǎi de dōngxi wàng de gāngān jìngjìng.
- 他把重要的隨身碟掉了,急著到處找。Tā bǎ zhòngyào de suíshēndié diào le, jízhe dàochù zhǎo.
- 老師跟學生說:「你回國以後別把學過的中文忘了。」Lǎoshī gēn xuéshēng shuō: “Nǐ huíguó yǐhòu bié bǎ xué guo de Zhōngwén wàng le.”
(六)Hoàn thành các đoạn hội thoại sau dùng cấu trúc 把.
A:你記得張老師家在什麼路嗎? B:雖然林愛麗跟我說過,可是______。
Hiện đáp án
A:我們一起去過的那個泰國的廟,你還記得在哪個城市嗎? B:那是五年以前的事了,我______。
Hiện đáp án
A:妳還記得第一個男朋友的名字嗎? B:______。
Hiện đáp án
A:你到高雄來,怎麼沒打電話給我,我可以招待你去玩啊! B:______。
Hiện đáp án
A:你為什麼那麼生氣?發生了什麼事? B:______。
Hiện đáp án
Ghi chú
Chế độ khoa cử và bệnh chuộng bằng cấp ở Đài Loan
Chế độ khoa cử của Trung Quốc – phương thức tuyển chọn công chức của chính quyền – bắt đầu từ thời nhà Tuỳ và nhà Đường. Những ai muốn làm quan phải vượt qua một loạt kỳ thi theo cấp bậc, từ thi hương ở cấp địa phương đến thi đình ở cấp quốc gia. Các kỳ thi không tổ chức hằng năm và có giới hạn về số thí sinh được dự thi. Để đạt được vinh dự và sự công nhận mà việc đỗ khoa cử mang lại, các thí sinh thường thi đi thi lại đến mười hoặc hai mươi năm. Ở Đài Loan, các kỳ thi lần đầu được tổ chức vào thời nhà Thanh. Tuy nhiên, người Đài Loan muốn dự thi đình phải đi xa tận Bắc Kinh. Nếu một người may mắn đỗ, đó là sự kiện lớn đối với cả gia đình lẫn cộng đồng. Ngoài việc giành được sự ngưỡng mộ của bạn bè và hàng xóm, việc đỗ đạt còn nâng cao địa vị xã hội của gia đình và bảo đảm con đường thăng tiến thuận lợi trong bộ máy quan liêu của chính quyền.
Chế độ khoa cử vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến Đài Loan ngày nay. Trong suy nghĩ của nhiều người Đài Loan, thành tích học tập vẫn được xem là đỉnh cao của thành công. Cha mẹ thúc giục con học hành chăm chỉ để thi đỗ đại học, vì chỉ khi có bằng đại học mới tìm được việc làm tốt. Kết quả là chủ nghĩa bằng cấp vẫn còn phổ biến. Mặc dù gần đây chính phủ đã tìm cách cải cách hệ thống giáo dục bằng cách áp dụng các chính sách tuyển sinh đa dạng, chủ nghĩa bằng cấp không phải là thứ có thể bị loại bỏ hoàn toàn trong vài năm ngắn ngủi.
Không chỉ học sinh mới phải thi. Công chức, như nhân viên Viện Hành chính, quan chức chính quyền địa phương, hiệu trưởng và cán bộ nhà trường cùng các nhân viên nhà nước khác, đều được tuyển chọn qua thi cử. Thậm chí làm việc trong ngành thực thi pháp luật, như điều tra viên của Bộ Tư pháp và cảnh sát, cũng phải thi.