Mục tiêu bài học
- Học cách nói về sở thích/điều không thích (ví dụ: thể thao và phim ảnh).
- Học cách nói về điểm chung giữa hai nhóm người.
- Học cách lịch sự hỏi ý kiến người khác và đưa ra đề nghị đơn giản.
- Học cách đặt câu hỏi lựa chọn.
Từ vựng
Phần I · Từ vựng
- 週末
cuối tuần
NHán Việt: chu mạtㄓㄡ ㄇㄛˋ
Câu ví dụ (1)
- 聽
nghe
VHán Việt: thínhㄊㄧㄥ
Câu ví dụ (1)
- 音樂
âm nhạc
NHán Việt: âm nhạcㄧㄣ ㄩㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 運動
vận động; tập thể thao
ViHán Việt: vận độngㄩㄣˋ ㄉㄨㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 打
chơi (các môn bóng)
VHán Việt: đảㄉㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 網球
quần vợt
NHán Việt: võng cầuㄨㄤˇ ㄑㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 棒球
bóng chày
NHán Việt: bổng cầuㄅㄤˋ ㄑㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 和
và; với
ConjHán Việt: hòaㄏㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 游泳
bơi; bơi lội
V-sepHán Việt: du vịnhㄧㄡˊ ㄩㄥˇ
Câu ví dụ (1)
- 常
thường; hay
AdvHán Việt: thườngㄔㄤˊ
Câu ví dụ (1)
- 籃球
bóng rổ
NHán Việt: lam cầuㄌㄢˊ ㄑㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 也
cũng
AdvHán Việt: dãㄧㄝˇ
Câu ví dụ (1)
- 踢
đá
VHán Việt: thíchㄊㄧ
Câu ví dụ (1)
- 足球
bóng đá
NHán Việt: túc cầuㄗㄨˊ ㄑㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 覺得
cảm thấy; thấy rằng
VstHán Việt: giác đắcㄐㄩㄝˊ ˙ㄉㄜ
Câu ví dụ (1)
- 好玩
vui; thú vị
VsHán Việt: hảo ngoạnㄏㄠˇ ㄨㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 明天
ngày mai
NHán Việt: minh thiênㄇㄧㄥˊ ㄊㄧㄢ
Câu ví dụ (1)
- 早上
buổi sáng
NHán Việt: tảo thượngㄗㄠˇ ㄕㄤˋ
Câu ví dụ (1)
- 去
đi
VHán Việt: khứㄑㄩˋ
Câu ví dụ (1)
- 怎麼樣
Thế nào?; Bạn thấy sao?
VsHán Việt: chẩm ma dạngㄗㄣˇ ˙ㄇㄜ ㄧㄤˋ
Câu ví dụ (1)
- 啊
trợ từ cuối câu
PtcHán Việt: a˙ㄚ
Câu ví dụ (1)
Phần I · Cụm từ
- 做什麼
làm gì
Hán Việt: tố thập maㄗㄨㄛˋ ㄕㄣˊ ˙ㄇㄜ
Câu ví dụ (1)
- 好啊
Được thôi; Được đấy
Hán Việt: hảo aㄏㄠˇ ˙ㄚ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Nhân vật trong bài
- 白如玉
Bạch Như Ngọc, một phụ nữ đến từ Hoa Kỳ
Hán Việt: Bạch Như Ngọcㄅㄞˊ ㄖㄨˊ ㄩˋ
Phần II · Từ vựng
- 今天
hôm nay
NHán Việt: kim thiênㄐㄧㄣ ㄊㄧㄢ
Câu ví dụ (1)
- 晚上
buổi tối; ban đêm
NHán Việt: vãn thượngㄨㄢˇ ㄕㄤˋ
Câu ví dụ (1)
- 看
nhìn; xem
VHán Việt: khánㄎㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 電影
phim; điện ảnh
NHán Việt: điện ảnhㄉㄧㄢˋ ㄧㄥˇ
Câu ví dụ (1)
- 妳
bạn (nữ)
NHán Việt: nễㄋㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 想
muốn; nghĩ
VauxHán Việt: tưởngㄒㄧㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 還是
hay; hay là (dùng trong câu hỏi)
ConjHán Việt: hoàn thịㄏㄞˊ ㄕˋ
Câu ví dụ (1)
- 吧
trợ từ cuối câu biểu thị đề nghị
PtcHán Việt: ba˙ㄅㄚ
Câu ví dụ (1)
- 可以
có thể (khả năng)
VauxHán Việt: khả dĩㄎㄜˇ ㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 學
học
VHán Việt: họcㄒㄩㄝˊ
Câu ví dụ (1)
- 中文
tiếng Trung
NHán Việt: Trung vănㄓㄨㄥ ㄨㄣˊ
Câu ví dụ (1)
- 一起
cùng nhau
AdvHán Việt: nhất khởiㄧˋ ㄑㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 吃
ăn
VHán Việt: ngậtㄔ
Câu ví dụ (1)
- 晚飯
bữa tối; cơm tối
NHán Việt: vãn phạnㄨㄢˇ ㄈㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 菜
món ăn (ẩm thực)
NHán Việt: tháiㄘㄞˋ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Tên riêng
- 越南
Việt Nam
Hán Việt: Việt Namㄩㄝˋ ㄋㄢˊ
Phần II · Cụm từ
- 好不好
…được không?; …thấy sao?
Hán Việt: hảo bất hảoㄏㄠˇ ㄅㄨˋ ㄏㄠˇ
Câu ví dụ (1)
Hội thoại
Hội thoại 1
安同Āntóng
田中,你喜歡聽音樂嗎?Tiánzhōng, nǐ xǐhuān tīng yīnyuè ma?
田中Tiánzhōng
我不喜歡聽音樂。我喜歡運動。Wǒ bù xǐhuān tīng yīnyuè. Wǒ xǐhuān yùndòng.
安同Āntóng
你喜歡打網球嗎?Nǐ xǐhuān dǎ wǎngqiú ma?
田中Tiánzhōng
我不喜歡打網球。Wǒ bù xǐhuān dǎ wǎngqiú.
安同Āntóng
你喜歡做什麼?Nǐ xǐhuān zuò shénme?
田中Tiánzhōng
打棒球和游泳,你呢?Dǎ bàngqiú hàn yóuyǒng, nǐ ne?
安同Āntóng
我常打籃球,也常踢足球。Wǒ cháng dǎ lánqiú, yě cháng tī zúqiú.
田中Tiánzhōng
我覺得踢足球很好玩。Wǒ juéde tī zúqiú hěn hǎowán.
安同Āntóng
明天是週末,我們早上去踢足球,怎麼樣?Míngtiān shì zhōumò. Wǒmen zǎoshàng qù tī zúqiú, zěnmeyàng?
田中Tiánzhōng
好啊!Hǎo a!
Hội thoại 2
如玉Rúyù
今天晚上我們去看電影,好不好?Jīntiān wǎnshàng wǒmen qù kàn diànyǐng, hǎo bù hǎo?
月美Yuèměi
好啊!Hǎo a!
如玉Rúyù
妳想看美國電影還是臺灣電影?Nǐ xiǎng kàn Měiguó diànyǐng háishì Táiwān diànyǐng?
月美Yuèměi
美國電影、臺灣電影,我都想看。Měiguó diànyǐng, Táiwān diànyǐng, wǒ dōu xiǎng kàn.
如玉Rúyù
我們看臺灣電影吧!Wǒmen kàn Táiwān diànyǐng ba!
月美Yuèměi
好啊!看電影可以學中文。Hǎo a! Kàn diànyǐng kěyǐ xué Zhōngwén.
如玉Rúyù
晚上要不要一起吃晚飯?Wǎnshàng yào bú yào yìqǐ chī wǎnfàn?
月美Yuèměi
好,我們去吃越南菜。Hǎo, wǒmen qù chī Yuènán cài.
Ngữ pháp
Vị trí của từ chỉ thời gian
Cấu trúc
Từ chỉ thời gian đứng sau chủ ngữ (thường gặp) hoặc trước chủ ngữ (ít gặp hơn).
- 我們今天去看電影。Wǒmen jīntiān qù kàn diànyǐng.
- 你明天想去游泳嗎?Nǐ míngtiān xiǎng qù yóuyǒng ma?
- 週末他要去打籃球。Zhōumò tā yào qù dǎ lánqiú.
- 明天你想做什麼?Míngtiān nǐ xiǎng zuò shénme?
Cách dùng
Khi nhiều đơn vị thời gian đi liền nhau, chúng được sắp xếp từ lớn đến nhỏ. Ví dụ: 1. 明天晚上 míngtiān wǎnshàng (tối mai), không nói *晚上明天; 2. 週末早上 zhōumò zǎoshàng (sáng cuối tuần), không nói *早上週末.
- 明天晚上míngtiān wǎnshàng
- 週末早上zhōumò zǎoshàng
(一)Hoàn thành bằng từ chỉ thời gian và câu. (Chủ ngữ | Từ chỉ thời gian | Vị ngữ; dòng 1 là câu mẫu)
我哥哥|週末|要去打籃球。
Hiện đáp án
我們|____|想去看電影。
Hiện đáp án
你|____|想吃越南菜還是臺灣菜?
Hiện đáp án
我們|____|去看電影還是去看____?
Hiện đáp án
李先生|____|____?
Hiện đáp án
(二)Hoàn thành bằng từ chỉ thời gian và câu. (Từ chỉ thời gian | Chủ ngữ | Vị ngữ; dòng 1 là câu mẫu)
週末|你|要做什麼?
Hiện đáp án
____|我們|去他家。
Hiện đáp án
____|他|想吃越南菜。
Hiện đáp án
____|你|要去看電影嗎?
Hiện đáp án
____|王小姐|____。
Hiện đáp án
Đi làm việc gì đó với 去 qù
Chức năng
去 qù + cụm động từ (VP) biểu thị ý định đi làm một việc gì đó.
- 我去打網球。Wǒ qù dǎ wǎngqiú.
- 他去踢足球。Tā qù tī zúqiú.
- 我們和老師都去看電影。Wǒmen hàn lǎoshī dōu qù kàn diànyǐng.
Cấu trúc
Từ phủ định, trợ động từ và phó từ được đặt trước 去 qù.
Phủ định:
- 我不去打籃球。Wǒ bú qù dǎ lánqiú.
- 明天早上我不去游泳。Míngtiān zǎoshàng wǒ bú qù yóuyǒng.
Câu hỏi:
- 你要去看電影嗎?Nǐ yào qù kàn diànyǐng ma?
- 你們常去吃越南菜嗎?Nǐmen cháng qù chī Yuènán cài ma?
- 他不去打棒球嗎?Tā bú qù dǎ bàngqiú ma?
(三)Dựa vào các tranh cho sẵn, dùng 去 + VP để hoàn thành các câu dưới đây. (Sáu tranh: bơi lội, xem phim ở rạp, chơi quần vợt, đá bóng, chơi bóng rổ, ngồi ăn bên bàn buổi tối.)
明天早上我們一起去____。
Hiện đáp án
今天晚上我不想____ ____。
Hiện đáp án
你週末常____ ____嗎?
Hiện đáp án
我妹妹今天晚上要____ ____。
Hiện đáp án
我爸爸去打棒球,我哥哥____ ____。
Hiện đáp án
Câu chủ đề (chủ đề – bình luận)
Chức năng
Khi muốn miêu tả, giải thích hoặc đánh giá một người, sự việc hay sự vật, ta đặt người, sự việc hay sự vật đó ở đầu câu làm “chủ đề”. Phần còn lại của câu đóng vai trò “bình luận”. Chủ đề của câu thường là người hoặc vật được đặt ở đầu câu.
- A:臺灣人喜歡喝烏龍茶嗎? B:烏龍茶,臺灣人都喜歡喝。A: Táiwān rén xǐhuān hē Wūlóng chá ma? B: Wūlóng chá, Táiwān rén dōu xǐhuān hē.
- A:你有哥哥、姐姐嗎? B:哥哥、姐姐,我都沒有。A: Nǐ yǒu gēge, jiějie ma? B: Gēge, jiějie, wǒ dōu méiyǒu.
- A:你想看美國電影還是臺灣電影? B:美國電影、臺灣電影,我都想看。A: Nǐ xiǎng kàn Měiguó diànyǐng háishì Táiwān diànyǐng? B: Měiguó diànyǐng, Táiwān diànyǐng, wǒ dōu xiǎng kàn.
Cấu trúc
Chủ đề luôn được đặt ở ngay đầu câu.
- 打棒球,我不喜歡。Dǎ bàngqiú, wǒ bù xǐhuān.
- 越南菜,我常吃。Yuènán cài, wǒ cháng chī.
- 這張照片,我覺得很好看。Zhè zhāng zhàopiàn, wǒ juéde hěn hǎokàn.
Cách dùng
Trong câu chủ đề – bình luận, nếu tân ngữ được đưa lên đầu câu là danh từ tập hợp hoặc gồm nhiều hơn một danh từ thì bắt buộc phải dùng từ chỉ toàn bộ 都 dōu.
- 中國菜,我都喜歡吃。Zhōngguó cài, wǒ dōu xǐhuān chī.
- 弟弟、妹妹,我都有。Dìdi, mèimei, wǒ dōu yǒu.
(四)Hoàn thành các câu chủ đề – bình luận.
我常看美國電影。 ____,我常看。
Hiện đáp án
我覺得踢足球很好玩。 ____,我覺得很好玩。
Hiện đáp án
A:你喜歡喝臺灣茶還是日本茶? B:____茶、____茶,我都不喝。
Hiện đáp án
A:你喜歡越南菜還是臺灣菜? B:____和____,我____。
Hiện đáp án
A:你有弟弟和妹妹嗎? B:____和____,我____。
Hiện đáp án
A:網球、籃球,你都喜歡嗎? B:____,我喜歡;____,我____。
Hiện đáp án
Trật tự của các phó từ 也 yě, 都 dōu và 常 cháng
1. 也 yě, 都 dōu và 常 cháng là phó từ. Phó từ bổ nghĩa cho động từ. Trong tiếng Trung, phó từ luôn đứng trước động từ.
Bảng: Chủ ngữ + Vị ngữ [Phó từ + Cụm động từ]. Ví dụ: Tôi là người Mỹ, anh ấy cũng là người Mỹ. / Chị tôi rất đẹp, em gái tôi cũng rất đẹp. / Tôi và thầy Vương đều thích anh ấy. / Người nhà bạn đều rất đẹp. / Tôi thường chơi quần vợt.
2. Khi 也 yě cùng xuất hiện với 都 dōu hoặc 常 cháng trong một câu để bổ nghĩa cho cụm động từ, 也 yě đứng trước 都 dōu hoặc 常 cháng.
Bảng: Chủ ngữ + Vị ngữ [Phó từ + Cụm động từ]. Ví dụ: Tôi là người Nhật, họ cũng đều là người Nhật. / Nhà tôi thích chụp ảnh, nhà anh ấy cũng đều thích chụp ảnh. / Bạn rất thích ăn món Việt Nam, chúng tôi cũng đều rất thích ăn món Việt Nam. / Bạn hay uống cà phê, tôi cũng hay uống cà phê. / Bạn hay đi đá bóng, chúng tôi cũng đều hay đi đá bóng.
Trong câu phủ định, 也 yě đứng trước từ phủ định 不 bù / 沒 méi, còn 常 cháng đứng sau 不 bù. 都 dōu có thể đứng trước hoặc sau 不 bù, nhưng nghĩa của câu sẽ thay đổi.
- 我不是日本人,他也不是日本人。Wǒ bú shì Rìběn rén, tā yě bú shì Rìběn rén.
- 我沒有弟弟,也沒有妹妹。Wǒ méi yǒu dìdi, yě méi yǒu mèimei.
- 他不喜歡看電影,我也不喜歡看電影。Tā bù xǐhuān kàn diànyǐng, wǒ yě bù xǐhuān kàn diànyǐng.
- 我不常看電影。Wǒ bù cháng kàn diànyǐng.
- 我們都不是美國人。Wǒmen dōu bú shì Měiguó rén.
- 他們不都是美國人。(有美國人,也有日本人)Tāmen bù dōu shì Měiguó rén. (Yǒu Měiguó rén, yě yǒu Rìběn rén.)
(五)Điền 也, 都 hoặc 常.
Từ cho sẵn:也都常
陳先生喜歡喝茶,____喜歡喝咖啡。
Hiện đáp án
我____喝咖啡,____常喝茶。
Hiện đáp án
我不是日本人,他____不是日本人。
Hiện đáp án
我沒有哥哥,____沒有姐姐。
Hiện đáp án
他的家人都喜歡打網球,我家人也____喜歡打網球。
Hiện đáp án
我們____不常踢足球。
Hiện đáp án
我不____游泳。
Hiện đáp án
Đưa ra đề nghị với 吧 ba
Chức năng
吧 ba biểu thị lời đề nghị của người nói.
- A:我們去喝咖啡還是喝茶? B:我們去喝咖啡吧。A: Wǒmen qù hē kāfēi háishì hē chá? B: Wǒmen qù hē kāfēi ba.
- A:今天晚上我們看什麼電影? B:我們去看臺灣電影吧!A: Jīntiān wǎnshàng wǒmen kàn shénme diànyǐng? B: Wǒmen qù kàn Táiwān diànyǐng ba.
- A:週末我們去打籃球,好不好? B:我不喜歡打籃球,我們打網球吧!A: Zhōumò wǒmen qù dǎ lánqiú, hǎo bù hǎo? B: Wǒ bù xǐhuān dǎ lánqiú, wǒmen dǎ wǎngqiú ba!
Cấu trúc
吧 ba được đặt ở cuối câu.
Cách dùng
吧 ba được dùng trong câu cầu khiến để làm nhẹ mệnh lệnh. Ví dụ: 喝吧。Hē ba. (Uống đi.) Câu cầu khiến không có 吧 ba nghe gay gắt, trực tiếp và có thể bất lịch sự, ví dụ: 喝! Hē! (Uống!)
(六)Hoàn thành bằng lời đề nghị phù hợp. (Ba dòng đầu là mẫu A → B.)
我們喝什麼茶?
Hiện đáp án
我們吃什麼?
Hiện đáp án
我們看什麼電影?
Hiện đáp án
A:我們明天晚上看什麼電影? B:我想學中文,我們____吧。
Hiện đáp án
A:我們週末要做什麼? B:____。
Hiện đáp án
Ghi chú
Quy tắc pinyin
Khi nguyên âm “ü” đứng sau phụ âm “j”, “q” hoặc “x”, hai dấu chấm trên chữ được lược bỏ, ví dụ: jué (覺). Khi không có phụ âm nào đứng trước, nó được viết là yù (玉).
覺juéj + ü → jué (bỏ hai dấu chấm)
玉yùü đứng một mình → viết yù
Khi nguyên âm “i” đứng trước nguyên âm “a”, “o” hoặc “e” và không có phụ âm đứng trước, đổi “i” thành “y”, ví dụ: -iao → yào (要), -ie → yě (也).
要yào-iao → yào
也yě-ie → yě
Dùng bộ kiện để học chữ Hán
Học chữ Hán đòi hỏi bạn phải làm quen với cách phát âm, nghĩa và hình thức của chữ. Hình thức (cấu trúc chữ Hán) gồm ba tầng: bản thân chữ, bộ kiện (thành phần) và nét.
Bộ kiện là đơn vị cơ bản của chữ Hán Bộ kiện là đơn vị viết nhỏ nhất của chữ Hán. Chúng nằm giữa nét và bộ thủ (nét ≦ bộ kiện ≦ bộ thủ) và là cấu trúc cốt lõi của chữ viết Trung Quốc. Chữ độc thể chỉ có một bộ kiện, còn chữ hợp thể có ít nhất hai bộ kiện. Ví dụ, chữ “好” có hai bộ kiện: “女” và “子.” 好=女+子 Chữ “樂” (vui) có ba bộ kiện: “白,” “幺” và “木.” 樂=白+幺+幺+木
Cách học chữ hiệu quả nhất Dùng bộ kiện để học chữ Hán giúp người học phân tách hình thể phức tạp của chữ và làm việc học dễ dàng hơn. Bộ kiện cũng giúp người học hiểu đặc điểm của chữ Hán, đẩy nhanh việc nhận mặt chữ và học chữ, đồng thời giúp mở rộng vốn từ.
好=女+子Chữ “好” gồm hai bộ kiện: “女” và “子”. — Chữ ghép gồm hai bộ kiện.
樂=白+幺+幺+木Chữ “樂” (vui) gồm ba bộ kiện: “白”, “幺” và “木” (幺 xuất hiện hai lần). — Chữ ghép; bộ 幺 xuất hiện hai lần.
Hoạt động giải trí độc đáo — Câu tôm
Câu tôm là một hoạt động giải trí độc nhất vô nhị chỉ có ở Đài Loan. Hoạt động này được người địa phương và người nước ngoài sống ở Đài Loan ưa chuộng, và có mặt trong nhiều lịch trình du lịch của khách tham quan.
Tôm ở các điểm câu tôm được nuôi riêng cho mục đích này. Các cơ sở mở cửa cho công chúng và tính phí theo giờ. Câu tôm bắt nguồn từ miền nam Đài Loan vào thập niên 1980 và dần lan ra khắp Đài Loan. Những địa điểm đầu tiên nằm ngoài trời, nhưng về sau câu tôm dần trở thành hoạt động trong nhà vì những người đam mê muốn tránh nắng và mưa gió. Một khu câu tôm trong nhà là nơi tuyệt vời để dành nửa ngày. Bạn có thể nướng số tôm câu được, hoặc nhờ nhân viên nướng giúp rồi ăn ngay tại chỗ.
Có nhiều cách chế biến tôm, nhưng không gì sánh bằng vừa ăn tôm nướng vừa uống bia. Hoạt động giải trí thư thả này là cách hay để giải toả căng thẳng và là nơi thoát khỏi sự hối hả, ồn ào của cuộc sống thường ngày.
Điểm câu tôm Câu tôm Tôm câu được Tôm chuẩn bị đem nướng Tôm nướng 攝影:王盈雯、林蔚儒、《聯合報》廖雅欣