Mục tiêu bài học
- Học cách thảo luận các vấn đề liên quan đến bầu cử đại biểu dân cử.
- Học cách phân tích lô-gích và đưa ra nhiều khả năng khác nhau.
- Học cách bày tỏ quan điểm và lý do phản đối một việc gì đó.
- Học cách giới thiệu các ứng cử viên và kinh nghiệm chính trị của họ.
Từ vựng
Phần I · Từ vựng
- 投票
bỏ phiếu
V-sepHán Việt: đầu phiếuㄊㄡˊ ㄆㄧㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 抱歉
xin lỗi, áy náy
VsHán Việt: bão khiểmㄅㄠˋ ㄑㄧㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 表妹
em họ gái
NHán Việt: biểu muộiㄅㄧㄠˇ ㄇㄟˋ
Câu ví dụ (1)
- 反核
phản đối hạt nhân
Vs-attrHán Việt: phản hạchㄈㄢˇ ㄏㄜˊ
Câu ví dụ (1)
- 遊行
cuộc biểu tình, diễu hành
NHán Việt: du hànhㄧㄡˊ ㄒㄧㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 政治
chính trị
NHán Việt: chính trịㄓㄥˋ ㄓˋ
Câu ví dụ (1)
- 熱衷
nhiệt tình, say mê
VstHán Việt: nhiệt trungㄖㄜˋ ㄓㄨㄥ
Câu ví dụ (1)
- 前途
tương lai, tiền đồ
NHán Việt: tiền đồㄑㄧㄢˊ ㄊㄨˊ
Câu ví dụ (1)
- 勸
khuyên
VHán Việt: khuyếnㄑㄩㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 而已
mà thôi, thôi
PtcHán Việt: nhi dĩㄦˊ ㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 民主
dân chủ
VsHán Việt: dân chủㄇㄧㄣˊ ㄓㄨˇ
Câu ví dụ (1)
- 表達
bày tỏ, diễn đạt
VHán Việt: biểu đạtㄅㄧㄠˇ ㄉㄚˊ
Câu ví dụ (1)
- 公共
công cộng
Vs-attrHán Việt: công cộngㄍㄨㄥ ㄍㄨㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 議題
vấn đề, đề tài thảo luận
NHán Việt: nghị đềㄧˋ ㄊㄧˊ
Câu ví dụ (1)
- 核能
năng lượng hạt nhân
NHán Việt: hạch năngㄏㄜˊ ㄋㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 電廠
nhà máy điện
NHán Việt: điện xưởngㄉㄧㄢˋ ㄔㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 由
do, bởi (người thực hiện)
PrepHán Việt: doㄧㄡˊ
Câu ví dụ (1)
- 專家
chuyên gia
NHán Việt: chuyên giaㄓㄨㄢ ㄐㄧㄚ
Câu ví dụ (1)
- 全面
một cách toàn diện
AdvHán Việt: toàn diệnㄑㄩㄢˊ ㄇㄧㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 民意
ý dân, dư luận
NHán Việt: dân ýㄇㄧㄣˊ ㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 代表
đại biểu, người đại diện
NHán Việt: đại biểuㄉㄞˋ ㄅㄧㄠˇ
Câu ví dụ (1)
- 處理
xử lý, giải quyết
VHán Việt: xử lýㄔㄨˇ ㄌㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 政黨
chính đảng, đảng phái
NHán Việt: chính đảngㄓㄥˋ ㄉㄤˇ
Câu ví dụ (1)
- 難道
chẳng lẽ, lẽ nào
AdvHán Việt: nan đạoㄋㄢˊ ㄉㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 滿
tròn, đủ (số lượng quy định)
VptHán Việt: mãnㄇㄢˇ
Câu ví dụ (1)
- 憲法
hiến pháp
NHán Việt: hiến phápㄒㄧㄢˋ ㄈㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 投票權
quyền bầu cử
NHán Việt: đầu phiếu quyềnㄊㄡˊ ㄆㄧㄠˋ ㄑㄩㄢˊ
Câu ví dụ (1)
- 選舉
cuộc bầu cử
NHán Việt: tuyển cửㄒㄩㄢˇ ㄐㄩˇ
Câu ví dụ (1)
- 權利
quyền lợi, quyền
NHán Việt: quyền lợiㄑㄩㄢˊ ㄌㄧˋ
Câu ví dụ (1)
- 表示
biểu thị, có nghĩa là
VHán Việt: biểu thịㄅㄧㄠˇ ㄕˋ
Câu ví dụ (1)
- 反映
phản ánh
VptHán Việt: phản ánhㄈㄢˇ ㄧㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 為
vì, cho
PrepHán Việt: vịㄨㄟˋ
Câu ví dụ (1)
- 服務
phục vụ
VHán Việt: phục vụㄈㄨˊ ㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 職位
chức vụ, vị trí
NHán Việt: chức vịㄓˊ ㄨㄟˋ
Câu ví dụ (1)
- 任期
nhiệm kỳ
NHán Việt: nhiệm kỳㄖㄣˋ ㄑㄧˊ
Câu ví dụ (1)
- 選民
cử tri
NHán Việt: tuyển dânㄒㄩㄢˇ ㄇㄧㄣˊ
Câu ví dụ (1)
- 完美
hoàn mỹ, hoàn hảo
VsHán Việt: hoàn mỹㄨㄢˊ ㄇㄟˇ
Câu ví dụ (1)
- 積極
tích cực, chủ động
VsHán Việt: tích cựcㄐㄧ ㄐㄧˊ
Câu ví dụ (1)
- 最佳
tốt nhất, xuất sắc nhất
Vs-attrHán Việt: tối giaiㄗㄨㄟˋ ㄐㄧㄚ
Câu ví dụ (1)
- 推銷員
nhân viên bán hàng, người chào hàng
NHán Việt: thôi tiêu viênㄊㄨㄟ ㄒㄧㄠ ㄩㄢˊ
Câu ví dụ (1)
Phần I · Cụm từ
- 有道理
có lý
Hán Việt: hữu đạo lýㄧㄡˇ ㄉㄠˋ ㄌㄧˇ
Câu ví dụ (1)
- 候選人
ứng cử viên
Hán Việt: hậu tuyển nhânㄏㄡˋ ㄒㄩㄢˇ ㄖㄣˊ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Từ vựng
- 學術界
giới học thuật
NHán Việt: học thuật giớiㄒㄩㄝˊ ㄕㄨˋ ㄐㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 從政
làm chính trị, dấn thân vào chính trị
ViHán Việt: tòng chínhㄘㄨㄥˊ ㄓㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 政策
chính sách
NHán Việt: chính sáchㄓㄥˋ ㄘㄜˋ
Câu ví dụ (1)
- 安定
ổn định
VsHán Việt: an địnhㄢ ㄉㄧㄥˋ
Câu ví dụ (1)
- 辭
từ chức, nghỉ (việc)
VpHán Việt: từㄘˊ
Câu ví dụ (1)
- 頭腦
đầu óc
NHán Việt: đầu nãoㄊㄡˊ ㄋㄠˇ
Câu ví dụ (1)
- 改革
cải cách
NHán Việt: cải cáchㄍㄞˇ ㄍㄜˊ
Câu ví dụ (1)
- 看法
quan điểm, cách nhìn
NHán Việt: khán phápㄎㄢˋ ㄈㄚˇ
Câu ví dụ (1)
- 教育
giáo dục
NHán Việt: giáo dụcㄐㄧㄠˋ ㄩˋ
Câu ví dụ (1)
- 方面
phương diện, mặt
NHán Việt: phương diệnㄈㄤ ㄇㄧㄢˋ
Câu ví dụ (1)
- 得到
đạt được, nhận được
VHán Việt: đắc đáoㄉㄜˊ ㄉㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 連任
tái đắc cử liên tiếp
VHán Việt: liên nhiệmㄌㄧㄢˊ ㄖㄣˋ
Câu ví dụ (1)
- 屆
khóa, nhiệm kỳ
MHán Việt: giớiㄐㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 支持度
mức độ ủng hộ
NHán Việt: chi trì độㄓ ㄔˊ ㄉㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 落選
thất cử, không trúng cử
VpHán Việt: lạc tuyểnㄌㄨㄛˋ ㄒㄩㄢˇ
Câu ví dụ (1)
- 得票率
tỷ lệ phiếu bầu
NHán Việt: đắc phiếu suấtㄉㄜˊ ㄆㄧㄠˋ ㄌㄩˋ
Câu ví dụ (1)
- 預期
kỳ vọng, dự tính
NHán Việt: dự kỳㄩˋ ㄑㄧˊ
Câu ví dụ (1)
- 暫時
tạm thời
AdvHán Việt: tạm thờiㄓㄢˋ ㄕˊ
Câu ví dụ (1)
- 老家
quê nhà, quê cũ
NHán Việt: lão giaㄌㄠˇ ㄐㄧㄚ
Câu ví dụ (1)
- 形象
hình ảnh, hình tượng
NHán Việt: hình tượngㄒㄧㄥˊ ㄒㄧㄤˋ
Câu ví dụ (1)
- 商量
bàn bạc, thương lượng
VHán Việt: thương lượngㄕㄤ ㄌㄧㄤˊ
Câu ví dụ (1)
- 人脈
mối quan hệ, mạng lưới quan hệ
NHán Việt: nhân mạchㄖㄣˊ ㄇㄞˋ
Câu ví dụ (1)
- 弱勢
yếu thế, thiệt thòi
NHán Việt: nhược thếㄖㄨㄛˋ ㄕˋ
Câu ví dụ (1)
- 退休
nghỉ hưu
VpHán Việt: thoái hưuㄊㄨㄟˋ ㄒㄧㄡ
Câu ví dụ (1)
- 事業
sự nghiệp, việc kinh doanh
NHán Việt: sự nghiệpㄕˋ ㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 捐
quyên góp, quyên tặng
VHán Việt: quyênㄐㄩㄢ
Câu ví dụ (1)
- 義務
một cách tình nguyện, không công
AdvHán Việt: nghĩa vụㄧˋ ㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 經費
kinh phí
NHán Việt: kinh phíㄐㄧㄥ ㄈㄟˋ
Câu ví dụ (1)
- 競選
tranh cử
VHán Việt: cạnh tuyểnㄐㄧㄥˋ ㄒㄩㄢˇ
Câu ví dụ (1)
- 也許
có lẽ, biết đâu
AdvHán Việt: dã hứaㄧㄝˇ ㄒㄩˇ
Câu ví dụ (1)
- 政治界
giới chính trị
NHán Việt: chính trị giớiㄓㄥˋ ㄓˋ ㄐㄧㄝˋ
Câu ví dụ (1)
- 權力
quyền lực
NHán Việt: quyền lựcㄑㄩㄢˊ ㄌㄧˋ
Câu ví dụ (1)
Phần II · Cụm từ
- 辭掉
từ bỏ, xin thôi (việc)
Hán Việt: từ trạoㄘˊ ㄉㄧㄠˋ
Câu ví dụ (1)
- 提出
đưa ra, nêu ra
Hán Việt: đề xuấtㄊㄧˊ ㄔㄨ
Câu ví dụ (1)
- 國民年金
lương hưu quốc dân (quỹ hưu trí quốc gia)
Hán Việt: quốc dân niên kimㄍㄨㄛˊ ㄇㄧㄣˊ ㄋㄧㄢˊ ㄐㄧㄣ
Câu ví dụ (1)
- 中間選民
cử tri trung lập (cử tri còn lưỡng lự)
Hán Việt: trung gian tuyển dânㄓㄨㄥ ㄐㄧㄢ ㄒㄩㄢˇ ㄇㄧㄣˊ
Câu ví dụ (1)
- 一陣子
một lúc, một thời gian
Hán Việt: nhất trận tửㄧˊ ㄓㄣˋ ˙ㄗ
Câu ví dụ (1)
- 下一步
bước tiếp theo
Hán Việt: hạ nhất bộㄒㄧㄚˋ ㄧˊ ㄅㄨˋ
Câu ví dụ (1)
- 盡可能
hết sức có thể, càng nhiều càng tốt
Hán Việt: tận khả năngㄐㄧㄣˋ ㄎㄜˇ ㄋㄥˊ
Câu ví dụ (1)
- 出版社
nhà xuất bản
Hán Việt: xuất bản xãㄔㄨ ㄅㄢˇ ㄕㄜˋ
Câu ví dụ (1)
- 捐出
quyên tặng, đóng góp
Hán Việt: quyên xuấtㄐㄩㄢ ㄔㄨ
Câu ví dụ (1)
- 二手書
sách cũ
Hán Việt: nhị thủ thưㄦˋ ㄕㄡˇ ㄕㄨ
Câu ví dụ (1)
Hội thoại
Hội thoại
何雅婷Hé Yǎtíng
真抱歉,今天晚上我不能跟你們去聽演唱會了。Zhēn bàoqiàn, jīntiān wǎnshàng wǒ bù néng gēn nǐmen qù tīng yǎnchànghuì le.
高橋健太Gāoqiáo Jiàntài
不是說好了嗎?怎麼不去了?Bú shì shuō hǎo le ma? Zěnme bú qù le?
何雅婷Hé Yǎtíng
我表妹從香港回來了。我阿姨叫我過去吃晚飯。Wǒ biǎomèi cóng Xiānggǎng huílái le. Wǒ āyí jiào wǒ guòqù chī wǎnfàn.
陳敏萱Chén Mǐnxuān
妳表妹不是在香港念書嗎?現在不是假期,她怎麼回來了?Nǐ biǎomèi bú shì zài Xiānggǎng niànshū ma? Xiànzài bú shì jiàqí, tā zěnme huílái le?
何雅婷Hé Yǎtíng
她要參加這個週末的反核遊行。我阿姨擔心她對政治太熱衷,會影響她的前途,讓我過去勸勸她。Tā yào cānjiā zhège zhōumò de fǎn hé yóuxíng. Wǒ āyí dānxīn tā duì zhèngzhì tài rèzhōng, huì yǐngxiǎng tā de qiántú, ràng wǒ guòqù quànquan tā.
陳敏萱Chén Mǐnxuān
只不過參加遊行而已,妳阿姨想太多了吧。在民主社會,人民參加遊行,直接表達意見是很普遍的。妳表妹關心公共議題是件很好的事啊。Zhǐ búguò cānjiā yóuxíng éryǐ, nǐ āyí xiǎng tài duō le ba. Zài mínzhǔ shèhuì, rénmín cānjiā yóuxíng, zhíjiē biǎodá yìjiàn shì hěn pǔbiàn de. Nǐ biǎomèi guānxīn gōnggòng yìtí shì jiàn hěn hǎo de shì a.
高橋健太Gāoqiáo Jiàntài
妳的話雖然有道理,可是要不要核能電廠是一個專業的問題,應該由專家來討論、決定。再說,一般人對這個問題沒有辦法全面了解。既然我們選了民意代表,就應該由他們代表人民處理這些問題,不是嗎?Nǐ de huà suīrán yǒu dàolǐ, kěshì yào bú yào hénéng diànchǎng shì yí ge zhuānyè de wèntí, yīnggāi yóu zhuānjiā lái tǎolùn, juédìng. Zàishuō, yìbān rén duì zhège wèntí méiyǒu bànfǎ quánmiàn liǎojiě. Jìrán wǒmen xuǎn le mínyì dàibiǎo, jiù yīnggāi yóu tāmen dàibiǎo rénmín chǔlǐ zhèxiē wèntí, bú shì ma?
何雅婷Hé Yǎtíng
政治是很複雜的。我覺得民意代表關心的常常不是人民的利益,而是他們自己或是政黨的利益。我怎麼能相信他們呢?Zhèngzhì shì hěn fùzá de. Wǒ juéde mínyì dàibiǎo guānxīn de chángcháng bú shì rénmín de lìyì, ér shì tāmen zìjǐ huò shì zhèngdǎng de lìyì. Wǒ zěnme néng xiāngxìn tāmen ne?
陳敏萱Chén Mǐnxuān
難道妳從來不去投票嗎?Nándào nǐ cónglái bú qù tóupiào ma?
何雅婷Hé Yǎtíng
我今年滿二十歲。按照憲法的規定,有投票權了。不過年底的選舉我不會去投票的。Wǒ jīnnián mǎn èrshí suì. Ànzhào xiànfǎ de guīdìng, yǒu tóupiàoquán le. Búguò niándǐ de xuǎnjǔ wǒ bú huì qù tóupiào de.
高橋健太Gāoqiáo Jiàntài
我覺得妳應該去投票。如果妳不去,不就放棄了表達意見的權利嗎?Wǒ juéde nǐ yīnggāi qù tóupiào. Rúguǒ nǐ bú qù, bú jiù fàngqì le biǎodá yìjiàn de quánlì ma?
何雅婷Hé Yǎtíng
不去投票也是表達意見的一種方式。這樣做表示我對所有的候選人都不滿意。Bú qù tóupiào yě shì biǎodá yìjiàn de yì zhǒng fāngshì. Zhèyàng zuò biǎoshì wǒ duì suǒyǒu de hòuxuǎn rén dōu bù mǎnyì.
高橋健太Gāoqiáo Jiàntài
可是如果大家都像妳一樣,不去投票,投票的結果就不能反映真正的民意,不是嗎?Kěshì rúguǒ dàjiā dōu xiàng nǐ yíyàng, bú qù tóupiào, tóupiào de jiéguǒ jiù bù néng fǎnyìng zhēnzhèng de mínyì, bú shì ma?
陳敏萱Chén Mǐnxuān
對啊。再說,還是有一些有理想的候選人,願意出來為人民服務。妳應該支持這些又熱心、又有能力的人,讓他們有機會為大家做事。Duì a. Zàishuō, háishi yǒu yìxiē yǒu lǐxiǎng de hòuxuǎn rén, yuànyì chūlái wèi rénmín fúwù. Nǐ yīnggāi zhīchí zhèxiē yòu rèxīn, yòu yǒu nénglì de rén, ràng tāmen yǒu jīhuì wèi dàjiā zuòshì.
高橋健太Gāoqiáo Jiàntài
民主政治有一個好處,就是每一個職位都有任期。如果選民不滿意當選的人,下次別再選他就好了。Mínzhǔ zhèngzhì yǒu yí ge hǎochù, jiùshì měi yí ge zhíwèi dōu yǒu rènqí. Rúguǒ xuǎnmín bù mǎnyì dāngxuǎn de rén, xiàcì bié zài xuǎn tā jiù hǎo le.
陳敏萱Chén Mǐnxuān
雖然民主制度並不完美,但是選民還是應該積極地表達自己的意見,這樣社會才會更好。如果我是妳,我一定會去投票的。Suīrán mínzhǔ zhìdù bìng bù wánměi, dànshì xuǎnmín háishi yīnggāi jījí de biǎodá zìjǐ de yìjiàn, zhèyàng shèhuì cái huì gèng hǎo. Rúguǒ wǒ shì nǐ, wǒ yídìng huì qù tóupiào de.
何雅婷Hé Yǎtíng
好吧,我會好好考慮考慮的。謝謝。你們真是民主政治的最佳推銷員。Hǎo ba, wǒ huì hǎohāo kǎolǜ kǎolǜ de. Xièxie. Nǐmen zhēn shì mínzhǔ zhèngzhì de zuìjiā tuīxiāoyuán.
Đoạn đọc
Bối cảnh: 為人民服務的路 — Con đường phục vụ nhân dân
李文彥的叔叔原來是一位知名的大學教授,在學術界有很高的地位。可是他一直想從政。他認為只有好的政策才能為人民帶來幸福、安定的生活。為了理想,他辭掉了工作,參加民意代表選舉。因為頭腦清楚、口才好,再加上常上電視對許多政治改革的議題提出看法,因此很受選民的歡迎。尤其是他在教育改革跟國民年金方面的努力,讓他得到選民普遍的支持,順利地連任了四屆。Lǐ Wényàn de shūshu yuánlái shì yí wèi zhīmíng de dàxué jiàoshòu, zài xuéshùjiè yǒu hěn gāo de dìwèi. Kěshì tā yìzhí xiǎng cóngzhèng. Tā rènwéi zhǐyǒu hǎo de zhèngcè cái néng wèi rénmín dàilái xìngfú, āndìng de shēnghuó. Wèile lǐxiǎng, tā cídiào le gōngzuò, cānjiā mínyì dàibiǎo xuǎnjǔ. Yīnwèi tóunǎo qīngchǔ, kǒucái hǎo, zài jiā shàng cháng shàng diànshì duì xǔduō zhèngzhì gǎigé de yìtí tíchū kànfǎ, yīncǐ hěn shòu xuǎnmín de huānyíng. Yóuqí shì tā zài jiàoyù gǎigé gēn guómín niánjīn fāngmiàn de nǔlì, ràng tā dédào xuǎnmín pǔbiàn de zhīchí, shùnlì de liánrèn le sì jiè.
不過,上一屆的選舉,雖然他的民意支持度在所有的候選人當中一直是最高的,結果卻落選了。他覺得很失望。他本來以為,中間選民會把票投給他,沒想到得票率不如預期。太太看他這麼難過,建議暫時先回鄉下老家休息一陣子,再考慮下一步怎麼走。Búguò, shàng yí jiè de xuǎnjǔ, suīrán tā de mínyì zhīchídù zài suǒyǒu de hòuxuǎn rén dāngzhōng yìzhí shì zuì gāo de, jiéguǒ què luòxuǎn le. Tā juéde hěn shīwàng. Tā běnlái yǐwéi, zhōngjiān xuǎnmín huì bǎ piào tóu gěi tā, méi xiǎngdào dépiàolǜ bùrú yùqí. Tàitai kàn tā zhème nánguò, jiànyì zànshí xiān huí xiāngxià lǎojiā xiūxi yízhènzi, zài kǎolǜ xià yí bù zěnme zǒu.
回到老家以後,因為以前從政形象好,家鄉的人大大小小的事都來找叔叔商量,他也盡可能利用自己的人脈和資源幫助了不少弱勢家庭。沒過多久,有一家出版社老闆要退休,可是孩子不願意接他的事業。老闆找到了李文彥的叔叔。經過考慮,叔叔答應買下出版社,並且在鄉下開了一家書店。他到處請認識的人捐出二手書、捐錢,甚至請大學生下課以後過來義務教孩子英文。另外,他還在書店裡幫小農賣有機農產品,把賺來的錢當做英文班的經費。Huídào lǎojiā yǐhòu, yīnwèi yǐqián cóngzhèng xíngxiàng hǎo, jiāxiāng de rén dàdà xiǎoxiǎo de shì dōu lái zhǎo shūshu shāngliáng, tā yě jìn kěnéng lìyòng zìjǐ de rénmài hé zīyuán bāngzhù le bù shǎo ruòshì jiātíng. Méi guò duōjiǔ, yǒu yì jiā chūbǎnshè lǎobǎn yào tuìxiū, kěshì háizi bú yuànyì jiē tā de shìyè. Lǎobǎn zhǎodào le Lǐ Wényàn de shūshu. Jīngguò kǎolǜ, shūshu dāying mǎi xià chūbǎnshè, bìngqiě zài xiāngxià kāi le yì jiā shūdiàn. Tā dàochù qǐng rènshi de rén juānchū èrshǒu shū, juān qián, shènzhì qǐng dàxuéshēng xià kè yǐhòu guòlái yìwù jiāo háizi Yīngwén. Lìngwài, tā hái zài shūdiàn lǐ bāng xiǎonóng mài yǒujī nóngchǎnpǐn, bǎ zhuàn lái de qián dàngzuò Yīngwén bān de jīngfèi.
日子雖然過得很充實,叔叔也很滿意現在的生活,但是隨著選舉越來越接近,叔叔也開始考慮要不要再出來競選民意代表。也許回到政治界,有了權力,他能為更多人服務。但是也許離開政治、離開城市,他為大家服務的理想更容易實現。誰知道呢?Rìzi suīrán guò de hěn chōngshí, shūshu yě hěn mǎnyì xiànzài de shēnghuó, dànshì suízhe xuǎnjǔ yuè lái yuè jiējìn, shūshu yě kāishǐ kǎolǜ yào bú yào zài chūlái jìngxuǎn mínyì dàibiǎo. Yěxǔ huídào zhèngzhìjiè, yǒu le quánlì, tā néng wèi gèng duō rén fúwù. Dànshì yěxǔ líkāi zhèngzhì, líkāi chéngshì, tā wèi dàjiā fúwù de lǐxiǎng gèng róngyì shíxiàn. Shéi zhīdào ne?
Ngữ pháp
只不過…(而已)chỉ là…; chẳng qua chỉ…
Chức năng
Mẫu câu này gồm ba thành phần: phó từ 只, phó từ 不過 và trợ từ cuối câu 而已. Ba từ này gần nghĩa nhau, đều có nghĩa 'chỉ, mà thôi'. Vì vậy mẫu này là cách nhấn mạnh gấp ba và có nghĩa 'chỉ là, chẳng qua'. 而已 có thể lược bỏ.
- 有些人認為,吳寶春只不過國中畢業而已,怎麼有能力念企管研究所呢?Yǒuxiē rén rènwéi, Wú Bǎochūn zhǐ búguò guózhōng bìyè éryǐ, zěnme yǒu nénglì niàn qǐguǎn yánjiūsuǒ ne?
- 他只不過上烹飪課的時候做過一次蘿蔔糕而已,就到處告訴別人他做得多美味。Tā zhǐ búguò shàng pēngrèn kè de shíhòu zuò guò yí cì luóbogāo éryǐ, jiù dàochù gàosù biérén tā zuò de duō měiwèi.
- 他只不過說說而已,你難道認為他真的會辭掉工作?Tā zhǐ búguò shuōshuo éryǐ, nǐ nándào rènwéi tā zhēn de huì cídiào gōngzuò?
- 只不過下了幾天的雨,衣服就全都發霉了。Zhǐ búguò xià le jǐ tiān de yǔ, yīfú jiù quán dōu fāméi le.
- 這個學期你只不過選了三門課而已,怎麼就忙得連參加社團活動的時間都沒有了?Zhège xuéqī nǐ zhǐ búguò xuǎn le sān mén kè éryǐ, zěnme jiù máng de lián cānjiā shètuán huódòng de shíjiān dōu méiyǒu le?
Cách dùng
1. Trong tiếng Trung, khi dùng nhiều từ nhấn mạnh chồng nhau thì luôn có thể lược bớt. Ở mẫu này, cách lược như sau: chỉ giữ 而已, rồi 不過…而已, và cuối cùng là 只不過…而已. Hai cách đầu được minh họa dưới đây.
Cách dùng
(1) …而已
- 他隨便說說而已。哪裡是真的想養狗?Tā suíbiàn shuōshuo éryǐ. Nǎlǐ shì zhēn de xiǎng yǎng gǒu?
- 一個晚上沒睡好而已,就沒有精神上課了。Yí ge wǎnshàng méi shuì hǎo éryǐ, jiù méiyǒu jīngshén shàngkè le.
Cách dùng
(2) 不過…而已
- 不過18度而已,你怎麼就穿起羊毛外套來了?Búguò shíbā dù éryǐ, nǐ zěnme jiù chuān qǐ yángmáo wàitào lái le?
- 三號候選人不過是形象好而已,從政經驗其實並不多。Sān hào hòuxuǎn rén búguò shì xíngxiàng hǎo éryǐ, cóngzhèng jīngyàn qíshí bìng bù duō.
Cách dùng
2. 只不過 so với 才 (Quyển 2, Bài 3, Điểm ngữ pháp 3): (1) Nếu câu có số lượng ở vị trí tân ngữ thì có thể dùng 只不過 hoặc 才. Ví dụ:
- 雖然是百貨公司週年慶,可是商品只不過打八折而已。Suīrán shì bǎihuò gōngsī zhōunián qìng, kěshì shāngpǐn zhǐ búguò dǎ bā zhé éryǐ.
- 雖然是百貨公司週年慶,可是商品才打八折而已。Suīrán shì bǎihuò gōngsī zhōunián qìng, kěshì shāngpǐn cái dǎ bā zhé éryǐ.
Cách dùng
Tuy nhiên, thái độ của người nói có khác nhau. 只不過 cũng nhấn mạnh số lượng được nói đến là ít, nhưng mang tính trần thuật sự thật hơn, còn 才 còn cho biết số lượng chưa đạt mong đợi. Ví dụ, ở ví dụ (1)a ở trên, dù người nói cũng thấy giảm 20% là chưa đủ và hơi không hài lòng, nhưng thái độ ở (1)b — mức giảm không đạt kỳ vọng thông thường — thể hiện rõ hơn nhiều.
Cách dùng
(2) Vì vậy, khi muốn nhấn mạnh điều gì đó chưa đạt mong đợi thông thường thì thật ra chỉ có thể dùng 才. Xem các ví dụ a, b, c, d dưới đây.
- *你擺了一個早上的攤子,怎麼只不過賺了幾百塊錢?*Nǐ bǎi le yí ge zǎoshang de tānzi, zěnme zhǐ búguò zhuàn le jǐ bǎi kuài qián?
- 你擺了一個早上的攤子,怎麼才賺了幾百塊錢?Nǐ bǎi le yí ge zǎoshang de tānzi, zěnme cái zhuàn le jǐ bǎi kuài qián?
Hầu hết mọi người cho rằng bày sạp mấy tiếng đồng hồ thì phải kiếm được nhiều hơn vài trăm đài tệ, vì vậy chỉ có thể dùng 才, không thể dùng 只不過.
- *念醫學系只不過三年就畢業了?怎麼可能?*Niàn yīxué xì zhǐ búguò sān nián jiù bìyè le? Zěnme kěnéng?
- 念醫學系才三年就畢業了?怎麼可能?Niàn yīxué xì cái sān nián jiù bìyè le? Zěnme kěnéng?
Cách dùng
(3) Tuy nhiên, nếu sau 只不過 không phải là một số lượng thì không thể thay 只不過 bằng 才. Ví dụ:
- 我只不過開開玩笑而已,你怎麼就生氣了?Wǒ zhǐ búguò kāikai wánxiào éryǐ, nǐ zěnme jiù shēngqì le?
- *我才開開玩笑而已,你怎麼就生氣了?*Wǒ cái kāikai wánxiào éryǐ, nǐ zěnme jiù shēngqì le?
(一)Dùng 只不過…而已 để đáp lại các câu sau.
足球比賽打輸了,小張居然哭了起來。你對他說:______。
Hiện đáp án
沒想到一間小小的早餐店,賣的東西種類那麼多。你說:______。
Hiện đáp án
他又給寵物買推車,又送牠上美容院,你覺得很誇張。你說:______。
Hiện đáp án
你幫朋友買了一杯15塊錢的豆漿,他要給你錢。你不收。你說:______。
Hiện đáp án
室友連去倒垃圾都要化妝。你很受不了。你說:______。
Hiện đáp án
Giới thiệu người thực hiện hành động bằng 由
Chức năng
由 là giới từ mang tính văn viết, nghĩa là 'do, bởi', dùng để đánh dấu người thực hiện hành động.
- 今天晚上的演講,我們請到張主任,由他來介紹語言學最新的發展。Jīntiān wǎnshàng de yǎnjiǎng, wǒmen qǐng dào Zhāng zhǔrèn, yóu tā lái jièshào yǔyánxué zuì xīn de fāzhǎn.
- 今天我們來包餃子。餃子餡兒,你準備,至於包呢,由我來吧。Jīntiān wǒmen lái bāo jiǎozi. Jiǎozi xiànr, nǐ zhǔnbèi, zhìyú bāo ne, yóu wǒ lái ba.
- 外交方面的問題,當然還是由專業的外交人員處理比較合適。Wàijiāo fāngmiàn de wèntí, dāngrán háishi yóu zhuānyè de wàijiāo rényuán chǔlǐ bǐjiào héshì.
- 張先生嗎?今天由我為您檢查身體。現在請您躺下。Zhāng xiānshēng ma? Jīntiān yóu wǒ wèi nín jiǎnchá shēntǐ. Xiànzài qǐng nín tǎng xià.
- 李先生退休以後,他的公司就由兩個女兒經營。Lǐ xiānshēng tuìxiū yǐhòu, tā de gōngsī jiù yóu liǎng ge nǚ'ér jīngyíng.
Cách dùng
1. Trật tự thường là: 由 + người thực hiện + 來. 來 dẫn vào động từ. Ví dụ: 由他來照顧這片土地。(Anh ấy chịu trách nhiệm chăm sóc mảnh đất này.) Nhưng nếu động từ có hai âm tiết thì có thể bỏ 來. Nếu động từ chỉ có một âm tiết thì bắt buộc phải có 來 để tạo thành tổ hợp bốn chữ 由 S 來 V. Ví dụ: 由我來做。(Tôi sẽ làm.) Sau đây là thêm các ví dụ:
- 由他來照顧這片土地。Yóu tā lái zhàogù zhè piàn tǔdì.
- 由我來做。Yóu wǒ lái zuò.
- 既然是選民的意見,還是由民意代表來反映吧。Jìrán shì xuǎnmín de yìjiàn, háishi yóu mínyì dàibiǎo lái fǎnyìng ba.
- 在傳統的華人社會,孩子念什麼科系多半不是由孩子自己決定,而是由父母決定。Zài chuántǒng de Huárén shèhuì, háizi niàn shénme kēxì duōbàn bú shì yóu háizi zìjǐ juédìng, ér shì yóu fùmǔ juédìng.
- 車禍受傷後的整型,一般來說,不是由外科醫生來做,而是請整型醫生處理。Chēhuò shòushāng hòu de zhěngxíng, yìbān lái shuō, bú shì yóu wàikē yīshēng lái zuò, ér shì qǐng zhěngxíng yīshēng chǔlǐ.
- 下一屆的電腦展應該由誰來舉辦?Xià yí jiè de diànnǎo zhǎn yīnggāi yóu shéi lái jǔbàn?
- 這些公共議題是不是由當地人來投票決定比較合適?Zhèxiē gōnggòng yìtí shì bú shì yóu dāngdì rén lái tóupiào juédìng bǐjiào héshì?
- 等一下是不是能由您代表說明大家的意見?Děng yíxià shì bú shì néng yóu nín dàibiǎo shuōmíng dàjiā de yìjiàn?
Cách dùng
2. 由 và 被 đều là từ đánh dấu người thực hiện hành động, rất dễ nhầm lẫn nhưng có hai điểm khác chính. Thứ nhất, về cấu trúc câu, 由 và 被 đều đứng trước chủ ngữ ngữ pháp, nhưng sau 由 chỉ có thể là động từ hành động; còn 被 không chỉ đi với động từ hành động mà còn có thể đi với các loại động từ khác. Ví dụ: 他被人發現了 (Anh ta bị người ta phát hiện.) so với *他由人發現了. Thứ hai, về ngữ nghĩa, 被 gợi ý có điều không may hoặc xấu xảy ra, còn 由 thì không.
- 他被人發現了。Tā bèi rén fāxiàn le.
- *他由人發現了。*Tā yóu rén fāxiàn le.
(二)Hoàn thành các câu sau, dùng 由 để giới thiệu người thực hiện hành động.
這件事情李主任最清楚。現在就______。(說明)
Hiện đáp án
這麼多人一起去恐怕會打擾教授休息。還是______去看教授吧。(代表)
Hiện đáp án
狗雖然是我去領養回來的,不過平常都______。(照顧)
Hiện đáp án
今天Meyer教授的演講內容,等一下會______。(翻譯)
Hiện đáp án
他不是一個人去看醫生的,是______。(陪著)
Hiện đáp án
(三)Điền 由 hoặc 被 vào chỗ trống.
我的手機不知道______誰撿走了。我找來找去,都找不到。
Hiện đáp án
這麼重要的合約還是______您自己看過再簽名比較好吧。
Hiện đáp án
等一下我得陪著主任,另外這幾位重要的客人就______你招待吧。
Hiện đáp án
他騎腳踏車經過公園的時候,______狗咬了,幸虧傷口不大。
Hiện đáp án
客服中心讓他到門市去,______店長退錢給他。
Hiện đáp án
難道… chẳng lẽ lại thế được
Chức năng
Khi dùng phó từ nghi vấn 難道, người nói bày tỏ sự nghi ngờ rằng điều mà mình cho là khó xảy ra liệu có thể xảy ra hay không. Về cơ bản đây là câu hỏi tu từ.
- 動了微整型手術以後,難道就真能變得更有自信?Dòng le wēi zhěngxíng shǒushù yǐhòu, nándào jiù zhēn néng biàn de gèng yǒu zìxìn?
- 難道他是因為趕時間才出車禍的?Nándào tā shì yīnwèi gǎn shíjiān cái chū chēhuò de?
- 因為父母反對就放棄念理想的科系,難道你不覺得遺憾?Yīnwèi fùmǔ fǎnduì jiù fàngqì niàn lǐxiǎng de kēxì, nándào nǐ bù juéde yíhàn?
- 這麼有名的鳳梨酥,難道你不想嚐嚐看?Zhème yǒumíng de fènglísū, nándào nǐ bù xiǎng chángchang kàn?
- 今天是星期一,你怎麼有空來看我?難道你真的辭掉工作了?Jīntiān shì xīngqí yī, nǐ zěnme yǒu kòng lái kàn wǒ? Nándào nǐ zhēn de cídiào gōngzuò le?
Cách dùng
1. 難道 làm cho câu thành câu hỏi, nhưng câu có 難道 cũng có thể dùng cùng với 嗎. Ví dụ:
- 他寧可跟女朋友分手也不願意結婚。難道結婚真的那麼可怕嗎?Tā nìngkě gēn nǚpéngyǒu fēnshǒu yě bú yuànyì jiéhūn. Nándào jiéhūn zhēn de nàme kěpà ma?
- 阿姨讓李文彥每天喝魚湯。難道魚湯可以讓傷口好得快一點嗎?Āyí ràng Lǐ Wényàn měitiān hē yútāng. Nándào yútāng kěyǐ ràng shāngkǒu hǎo de kuài yìdiǎn ma?
- 十七世紀歐洲人在台灣打仗。難道那時候台灣沒有政府嗎?Shíqī shìjì Ōuzhōu rén zài Táiwān dǎzhàng. Nándào nà shíhòu Táiwān méiyǒu zhèngfǔ ma?
Cách dùng
2. 難道 cùng loại phó từ với 到底. Loại phó từ này có thể đứng trước hoặc sau chủ ngữ. Ví dụ: 你難道還下不了決心嗎? hoặc 難道你還下不了決心嗎? 'Chẳng lẽ bạn vẫn chưa quyết tâm được sao?' Ở câu trước, chủ ngữ được nêu bật làm chủ đề của cả câu. Ở câu sau, 你 là chủ ngữ nhưng không trở thành chủ đề.
- 你難道還下不了決心嗎?Nǐ nándào hái xià bù liǎo juéxīn ma?
- 難道你還下不了決心嗎?Nándào nǐ hái xià bù liǎo juéxīn ma?
Cách dùng
3. Trong hội thoại, dùng 難道 có thể khá cộc lốc, gay gắt, thậm chí thô lỗ, khi người nói thách thức đối phương bằng một trường hợp cực đoan, tình huống ít có khả năng nhất. Ví dụ:
- 難道你要我把所有的錢都給你?Nándào nǐ yào wǒ bǎ suǒyǒu de qián dōu gěi nǐ?
- 難道你窮得連一杯豆漿都買不起?Nándào nǐ qióng de lián yì bēi dòujiāng dōu mǎi bù qǐ?
- 難道你預期他的得票率會超過百分之八十?Nándào nǐ yùqí tā de dépiàolǜ huì chāoguò bǎi fēn zhī bāshí?
(四)Hãy viết lại các câu sau, chèn 難道 vào vị trí thích hợp.
你吃一頓飯就花掉了三千塊錢。非這麼講究不可嗎?
Hiện đáp án
他今天晚上不去看足球比賽了。是因為天氣的關係嗎?
Hiện đáp án
小張不打算成家,他父母也同意嗎?
Hiện đáp án
你常騙人,不怕被發現嗎?
Hiện đáp án
他對公職一點興趣也沒有,還要聽父母的話去考試嗎?
Hiện đáp án
(五)Hoàn thành các đoạn hội thoại sau, dùng 難道 để tạo câu hỏi tu từ.
A:電信公司剛打過電話來,說你上個月的電話費還沒繳。 B:我讓小張替我去繳,______?
Hiện đáp án
A:小張經濟壓力很大。為了養家,照顧父母,他一個人做三份工作。 B:他不是有好幾個兄弟姐妹嗎?______?
Hiện đáp án
A:你說這個網站賣的冰箱比商店的便宜兩成。你不會是騙我的吧? B:當然是真的。______。
Hiện đáp án
A:上個月小張不是才給我們介紹他女朋友的嗎?怎麼今天卻說他現在單身? B:______?
Hiện đáp án
A:他去面談,回來以後一句話也不說。怎麼回事? B:______?
Hiện đáp án
Đạt đến mức đủ với 滿
Chức năng
Ở đây, 滿 là động từ quá trình có tân ngữ, mang nghĩa 'đủ số lượng yêu cầu'. Một số khái niệm có thể gây bối rối hoặc khá xa lạ với người học, điều này liên quan đến văn hóa. Khi em bé 滿月 thì vừa tròn một tháng tuổi; phải đủ 30 ngày trọn thì mới gọi là 滿 'một tháng'.
- 台灣的法律規定,滿18歲才可以接受醫美手術。在你的國家呢?Táiwān de fǎlǜ guīdìng, mǎn shíbā suì cái kěyǐ jiēshòu yīměi shǒushù. Zài nǐ de guójiā ne?
- 按照我們公司的規定,服務滿一年可以休七天假。Ànzhào wǒmen gōngsī de guīdìng, fúwù mǎn yì nián kěyǐ xiū qī tiān jià.
- 最近百貨公司週年慶,不但最高打五折,消費滿三千塊錢,還另外再送禮物。Zuìjìn bǎihuò gōngsī zhōunián qìng, bú dàn zuì gāo dǎ wǔ zhé, xiāofèi mǎn sānqiān kuài qián, hái lìngwài zài sòng lǐwù.
- 時間過得真快。再一個月,我來台灣就滿兩年了。Shíjiān guò de zhēn kuài. Zài yí ge yuè, wǒ lái Táiwān jiù mǎn liǎng nián le.
- 外國人在台灣住滿六個月就可以申請參加健康保險了。Wàiguó rén zài Táiwān zhù mǎn liù ge yuè jiù kěyǐ shēnqǐng cānjiā jiànkāng bǎoxiǎn le.
Cách dùng
1. Trong hầu hết các ví dụ trên, 滿 là động từ chính của cả câu. 滿 cũng có thể làm bổ ngữ cho động từ hành động. Ví dụ:
- 服務生,麻煩你幫我把杯子加滿水。謝謝。Fúwùshēng, máfan nǐ bāng wǒ bǎ bēizi jiā mǎn shuǐ. Xièxie.
- 要是每天能睡滿八小時,身體一定會很健康。Yàoshi měitiān néng shuì mǎn bā xiǎoshí, shēntǐ yídìng huì hěn jiànkāng.
- 媽媽在屋子前面種滿了花。Māma zài wūzi qiánmiàn zhòng mǎn le huā.
Cách dùng
2. 滿 dùng trong bài này khác với 滿 đã học ở Bài 5, nơi 滿 luôn được dùng làm bổ ngữ động từ trong câu tồn tại.
(六)Viết lại các câu sau, chèn 滿 vào vị trí thích hợp.
醫生建議,小孩每天最少應該睡八個鐘頭。
Hiện đáp án
到明年三月,李教授就教了30年的書了。
Hiện đáp án
在台灣,20歲生日以後有投票權。在你的國家呢?
Hiện đáp án
買1,000塊錢的商品打九折。這種行銷方法有用嗎?
Hiện đáp án
路口的那家餐廳,因為菜色不吸引人,只營業了幾個月就關門了。
Hiện đáp án
Từ đánh dấu đối tượng thụ hưởng 為
Chức năng
Giới từ văn viết 為 đưa vào câu một danh từ chỉ đối tượng thụ hưởng, tức danh từ được lợi từ ngữ cảnh của cụm động từ phía sau. Khái niệm 'đối tượng thụ hưởng' có thể có nhiều nghĩa.
Cách dùng
1. Người nhận hành động. Trong cách dùng này, tân ngữ của 為 dường như là tân ngữ thật sự của động từ, ví dụ:
- 為人民服務Wèi rénmín fúwù
- 為大家加油Wèi dàjiā jiāyóu
- 為農夫帶來許多好處Wèi nóngfū dàilái xǔduō hǎochù
Cách dùng
2. Thay cho, vì (ai đó). Trong cách dùng này, động từ phần lớn là động từ trạng thái, ví dụ:
- 為孩子擔心Wèi háizi dānxīn
- 為家人難過Wèi jiārén nánguò
- 為朋友高興Wèi péngyǒu gāoxìng
Cách dùng
3. Vì lợi ích của. Trong cách dùng này, việc gì đó được làm vì lợi ích của ai, ví dụ:
- 為他們買健康保險Wèi tāmen mǎi jiànkāng bǎoxiǎn
- 為他翻譯Wèi tā fānyì
- 為誰辛苦Wèi shéi xīnkǔ
(七)Người nhận hành động — Giới thiệu đối tượng thụ hưởng, trả lời câu hỏi bằng 為.
A:天氣這麼熱,你為什麼還是非要到現場看比賽不可? B:當然要去現場。這樣才能______。(加油)
Hiện đáp án
A:現代年輕人的生活已經夠忙了,為什麼還要想辦法找時間玩電玩呢? B:雖然很忙,可是還得找時間輕鬆一下。______。(帶來/快樂)
Hiện đáp án
A:農夫透過網路行銷有什麼好處? B:透過網路行銷,不必經過中間商,可以______。(帶來/利潤)
Hiện đáp án
(八)Thay cho — Giới thiệu đối tượng thụ hưởng, trả lời câu hỏi bằng 為.
A:他開刀以後恢復的情形怎麼樣? B:不太理想。現在家人朋友全都______。(擔心)
Hiện đáp án
A:小林跟女朋友分手,痛苦得不得了。我真不知道對他說什麼才好。 B:他女朋友總是騙人。分手就算了,哪裡需要______?(痛苦)
Hiện đáp án
A:聽說小張差一點就拿到獎學金了。 B:是啊,朋友們都______。(可惜)
Hiện đáp án
(九)Vì lợi ích của — Giới thiệu đối tượng thụ hưởng, trả lời câu hỏi bằng 為.
A:上個週末你們都到哪裡去了?怎麼都找不到人? B:上個週末是我室友的生日,我們去KTV______。(慶祝)
Hiện đáp án
A:先生,這上面寫的是什麼意思?我不太明白。 B:別擔心,讓我來______。你一聽就懂了。(說明)
Hiện đáp án
A:聽說你成立了一個網站,幫農夫賣水果。 B:是啊,我想利用網路______。(增加收入)
Hiện đáp án
(在)…方面về mặt…; xét về phương diện…
Chức năng
Câu có mẫu (在)…方面 nghĩa là câu đó đúng xét về phương diện '…'.
- 經過五十年的殖民統治,台灣人在飲食、生活習慣各方面都受到日本文化很深的影響。Jīngguò wǔshí nián de zhímín tǒngzhì, Táiwān rén zài yǐnshí, shēnghuó xíguàn gè fāngmiàn dōu shòudào Rìběn wénhuà hěn shēn de yǐngxiǎng.
- 最近幾年,中國在經濟方面發展得很快,吸引了許多外國人到那裡工作。Zuìjìn jǐ nián, Zhōngguó zài jīngjì fāngmiàn fāzhǎn de hěn kuài, xīyǐn le xǔduō wàiguó rén dào nàlǐ gōngzuò.
- 這棟大樓的環境,一般來說,還不錯。不過在衛生方面,還應該再改善。Zhè dòng dàlóu de huánjìng, yìbān lái shuō, hái búcuò. Búguò zài wèishēng fāngmiàn, hái yīnggāi zài gǎishàn.
- 明天李教授的演講談的是流行音樂。他在這方面相當有研究,應該很值得去聽。Míngtiān Lǐ jiàoshòu de yǎnjiǎng tán de shì liúxíng yīnyuè. Tā zài zhè fāngmiàn xiāngdāng yǒu yánjiū, yīnggāi hěn zhídé qù tīng.
- 他在門市服務快滿十年了,在處理消費糾紛方面很有經驗。你可以放心。Tā zài ménshì fúwù kuài mǎn shí nián le, zài chǔlǐ xiāofèi jiūfēn fāngmiàn hěn yǒu jīngyàn. Nǐ kěyǐ fàngxīn.
Cách dùng
1. (在)…方面 và (在)…上 có điểm giống nhau, nhưng (在)…上 có nhiều cách dùng hơn (在)…方面.
Cách dùng
2. (在)…上 có thể dùng để chỉ nền tảng, tiêu chuẩn hoặc nguyên tắc làm căn cứ cho một phát biểu, ví dụ:
- 她跟男朋友只是同居,在法律上,還算是單身。Tā gēn nánpéngyǒu zhǐ shì tóngjū, zài fǎlǜ shàng, hái suàn shì dānshēn.
- 對中國人來說,中秋節是全家團聚的日子。習慣上,每個人都要回家。Duì Zhōngguó rén lái shuō, Zhōngqiū Jié shì quán jiā tuánjù de rìzi. Xíguàn shàng, měi ge rén dōu yào huíjiā.
- 雖然出車禍不是他的錯,可是他認為自己在道德上多少有一些責任。Suīrán chū chēhuò bú shì tā de cuò, kěshì tā rènwéi zìjǐ zài dàodé shàng duōshǎo yǒu yìxiē zérèn.
Khi dùng theo cách này, chỉ có danh từ trừu tượng mới đưa vào mẫu được và không thể thay bằng (在)…方面. Ví dụ:
- *他家在吃上很講究。*Tā jiā zài chī shàng hěn jiǎngjiu.
- *她跟男朋友只是同居,在法律方面,還算是單身。*Tā gēn nánpéngyǒu zhǐ shì tóngjū, zài fǎlǜ fāngmiàn, hái suàn shì dānshēn.
Cách dùng
3. Tuy nhiên, khi (在)…方面 và (在)…上 dùng để giải thích các khía cạnh khác nhau của cùng một chủ đề thì hai mẫu này có thể thay thế cho nhau. Ví dụ:
- 我們是好朋友,在興趣上完全一樣,可是在個性上,他比我活潑得多。Wǒmen shì hǎo péngyǒu, zài xìngqù shàng wánquán yíyàng, kěshì zài gèxìng shàng, tā bǐ wǒ huópō de duō.
- 我們是好朋友,在興趣方面完全一樣,可是在個性方面,他比我活潑得多。Wǒmen shì hǎo péngyǒu, zài xìngqù fāngmiàn wánquán yíyàng, kěshì zài gèxìng fāngmiàn, tā bǐ wǒ huópō de duō.
- 有牌子的包包在價格上當然比沒有牌子的高一點,但是在品質上,比較能得到顧客的信任。Yǒu páizi de bāobāo zài jiàgé shàng dāngrán bǐ méiyǒu páizi de gāo yìdiǎn, dànshì zài pǐnzhí shàng, bǐjiào néng dédào gùkè de xìnrèn.
- 有牌子的包包在價格方面當然比沒有牌子的高一點,但是在品質方面,比較能得到顧客的信任。Yǒu páizi de bāobāo zài jiàgé fāngmiàn dāngrán bǐ méiyǒu páizi de gāo yìdiǎn, dànshì zài pǐnzhí fāngmiàn, bǐjiào néng dédào gùkè de xìnrèn.
- 我來台灣快一年了。生活上差不多都習慣了,學習上也相當順利,中文進步了不少。Wǒ lái Táiwān kuài yì nián le. Shēnghuó shàng chàbuduō dōu xíguàn le, xuéxí shàng yě xiāngdāng shùnlì, Zhōngwén jìnbù le bù shǎo.
- 我來台灣快一年了。生活方面差不多都習慣了,學習方面也相當順利,中文進步了不少。Wǒ lái Táiwān kuài yì nián le. Shēnghuó fāngmiàn chàbuduō dōu xíguàn le, xuéxí fāngmiàn yě xiāngdāng shùnlì, Zhōngwén jìnbù le bù shǎo.
(十)Hoàn thành các câu sau với (在)…方面.
台灣的微整型技術在亞洲是數一數二的,尤其是在______方面,______。
Hiện đáp án
網購的好處很多,尤其是______方面,______。
Hiện đáp án
我們的生活,在______、______、______各個方面,幾乎都離不開電腦。
Hiện đáp án
他對穿很講究,不過在______方面,______。
Hiện đáp án
他開始每天運動以後,不但精神變好了,______方面,也______。
Hiện đáp án
Ghi chú
Bầu cử và các con số
Trong văn hóa Trung Hoa, từ đồng âm (những chữ có âm gần giống nhau) đóng vai trò rất quan trọng. Nếu dùng khéo, từ đồng âm có thể đem lại may mắn. Việc dùng từ đồng âm không chỉ là điều bắt buộc trong mọi dịp từ đám cưới, các dịp vui khác cho đến đám tang, mà còn được dùng trong bầu cử, nơi các ứng cử viên tranh giành từng lá phiếu trong những cuộc đua nóng bỏng. Dù có người khinh thường việc dùng từ đồng âm và cho rằng đó chỉ là chuyện nhảm nhí, các ứng cử viên vẫn tiếp tục dùng, phòng khi từ họ dùng có thể đem lại may mắn và ảnh hưởng đến kết quả bầu cử.
Nhiều người nói bầu cử ở Đài Loan giống như lễ hội vì vô cùng náo nhiệt. Trong những chiến dịch tranh cử rực rỡ, với đủ chiêu trò cùng khẩu hiệu và biểu ngữ được thiết kế để gây ấn tượng sâu sắc trong lòng cử tri, việc nghĩ cách làm cho cử tri nhớ số thứ tự của mình trên lá phiếu cũng là một phần thiết yếu của việc ra tranh cử. Vì vậy, ngày các ứng cử viên bốc thăm xem ai được số nào là một chuyện lớn, và việc họ tận dụng từ đồng âm của các con số như thế nào là một cách hay để tạo ra chủ đề bàn tán đáng đưa tin. Ví dụ, ứng cử viên bốc được số 3 có thể làm dấu “OK” bằng ngón cái và ngón trỏ, ba ngón còn lại xòe sang bên, ngụ ý rằng “Nếu tôi đắc cử, mọi việc sẽ OK.” Dù bốc được số nào, ứng cử viên cũng phải lập tức làm được một cử chỉ may mắn tương tự hoặc hô lên một từ đồng âm cát tường. Đó chỉ là một phần của trò chơi chính trị ở Đài Loan.
Ứng cử viên bốc được số 6, đại diện cho 福祿(fúlù, phúc lộc), sẽ hô 六六大順(liùliù dàshùn, lục lục đại thuận)để cho thấy mình tin rằng mọi việc sẽ suôn sẻ. Người bốc được số 7 sẽ hô 旗開得勝(qíkāi déshèng, cờ mở là thắng, tức là thắng lợi nhanh chóng)để tạo đà cho mình. Ngay cả ứng cử viên bốc được số 4, con số ít được ưa chuộng nhất, cũng nói 事事如意、勢在必得(shìshì rúyì, shìzài bìdé, mọi việc như ý, chắc chắn đắc cử)để xoay chuyển tình thế có lợi cho mình. Suy cho cùng, khiến cử tri nhớ mình là ai và để lại ấn tượng rằng mình tự tin là bước đầu tiên để giành chiến thắng.