Bài 18 · Quyển Hạ · 下册

科技改变生活

Kējì gǎibiàn shēnghuó

Khoa học kỹ thuật thay đổi cuộc sống

Mục tiêu bài học

  • Nghe hiểu và trao đổi được về các chủ đề như ứng dụng công nghệ mới, tiến bộ khoa học kỹ thuật thay đổi cuộc sống.
  • Trình bày được bằng lời nói hoặc bằng văn bản cách quay video ngắn và quan điểm về video ngắn.
  • Tìm hiểu các hình thái kinh tế mới ở Trung Quốc như xe đạp công cộng, video ngắn, kinh tế dịch vụ tận nhà.

Từ mới trong bài

  • 猜
    đgt.
    cāiđoán
  • 共享单车
    gòngxiǎng dānchēxe đạp công cộng (chia sẻ)
  • 出口
    dt.
    chūkǒulối ra
  • 推
    đgt.
    tuīđẩy
  • 对
    đgt.
    duìhướng vào, nhắm vào
  • 二维码
    dt.
    èrwéimǎmã QR
  • 注册
    đgt.
    zhùcèđăng ký
  • 费用
    dt.
    fèiyongchi phí
  • 说明
    dt./đgt.
    shuōmínglời hướng dẫn; giải thích
  • 办事
    đgt.
    bànshìlàm việc, lo công việc
  • 差点儿
    phó.
    chàdiǎnrsuýt nữa
  • 拍
    đgt.
    pāiquay, chụp
  • 各个
    đt./phó.
    gègètừng, các; lần lượt
  • 小组
    dt.
    xiǎozǔnhóm nhỏ
  • 讨论
    đgt.
    tǎolùnthảo luận
  • 演
    đgt.
    yǎndiễn, đóng vai
  • 厨师
    dt.
    chúshīđầu bếp
  • 各地
    dt.
    gèdìcác nơi
  • 著名
    tt.
    zhùmíngnổi tiếng
  • 小吃
    dt.
    xiǎochīmón ăn vặt
  • 互联网
    dt.
    hùliánwǎngInternet
  • 点赞
    đgt.
    diǎnzànbấm thích, thả like
  • AI眼镜
    AI yǎnjìngkính AI
  • 3D打印机
    3D dǎyìnjīmáy in 3D
  • 上门
    đgt.
    shàngménđến tận nhà
  • 到底
    phó.
    dàodǐrốt cuộc (dùng trong câu hỏi)
  • 仅
    phó.
    jǐnchỉ
  • 多样
    tt.
    duōyàngđa dạng
  • 推出
    đgt.
    tuīchūtung ra, đưa ra
  • 预约
    đgt.
    yùyuēđặt hẹn, đặt trước
  • 取
    đgt.
    qǔlấy
  • 原因
    dt.
    yuányīnnguyên nhân
  • 然而
    liên.
    rán'érnhưng, tuy nhiên
  • 不必
    phó.
    búbìkhông cần, không phải
  • 亲戚
    dt.
    qīnqihọ hàng
  • 按
    giới./đgt.
    àntheo; ấn, bấm
  • 提出
    đgt.
    tíchūđưa ra, đề xuất
  • 大大
    phó.
    dàdàrất nhiều, đáng kể
  • 现有
    tt.
    xiànyǒuhiện có

Ngữ pháp trọng tâm

  • Cấu trúc “số từ + tính từ + lượng từ”

    Cấu trúc “số từ + tính từ + lượng từ” mang ngữ khí phóng đại, nhấn mạnh chủ quan số lượng nhiều hay ít. Số từ thường là “一”, tính từ thường là từ đơn âm tiết như “大, 小”, lượng từ thường là danh lượng từ tạm thời. Thường dùng trong khẩu ngữ.

    • 快到那边那个出口时又推了一小段。Kuài dào nàbian nàge chūkǒu shí yòu tuī le yì xiǎo duàn. (Lúc sắp đến lối ra đằng kia lại dắt bộ một đoạn ngắn.)
    • 今天早上我没吃饭就去上班了,中午饿极了,吃了一大碗面条儿。Jīntiān zǎoshang wǒ méi chī fàn jiù qù shàngbān le, zhōngwǔ è jí le, chī le yí dà wǎn miàntiáor. (Sáng nay tôi không ăn gì đã đi làm, đến trưa đói lắm, ăn hết một bát mì to.)
    • 我今天又收到了妈妈寄来的快递,打开一看,除了衣服外,里边还有一大包巧克力。Wǒ jīntiān yòu shōudào le māma jì lái de kuàidì, dǎkāi yí kàn, chúle yīfu wài, lǐbian hái yǒu yí dà bāo qiǎokèlì. (Hôm nay tôi lại nhận được bưu kiện mẹ gửi, mở ra xem thì ngoài quần áo, bên trong còn có cả một túi to sô-cô-la.)
  • Câu bị động “chủ ngữ + 让/叫 + tân ngữ + động từ + thành phần khác”

    Câu bị động “chủ ngữ + 让/叫 + tân ngữ + động từ + thành phần khác” biểu thị bị động: chủ ngữ là đối tượng chịu tác động của hành động, “让” hoặc “叫” dẫn ra người thực hiện hành động. Thường dùng trong khẩu ngữ. Cấu trúc cơ bản: chủ ngữ bị động + 让/叫 + tân ngữ chủ động + động từ (thường kèm “给”, bổ ngữ hoặc trợ từ động thái).

    • 后来这个视频让我同学放到了互联网上。Hòulái zhège shìpín ràng wǒ tóngxué fàngdào le hùliánwǎng shang. (Sau đó video này được bạn học của tôi đăng lên Internet.)
    • 门叫小明给关上了。Mén jiào Xiǎomíng gěi guānshang le. (Cửa đã bị Tiểu Minh đóng lại rồi.)
    • 不好意思,月饼都让我吃了。Bù hǎoyìsi, yuèbing dōu ràng wǒ chī le. (Xin lỗi nhé, bánh trung thu bị tôi ăn hết rồi.)
  • Phó từ ngữ khí “到底”

    Phó từ ngữ khí “到底” dùng trong câu hỏi, biểu thị truy hỏi đến cùng (rốt cuộc). Thường dùng trong khẩu ngữ.

    • 科技到底对世界产生了怎样的影响?Kējì dàodǐ duì shìjiè chǎnshēng le zěnyàng de yǐngxiǎng? (Rốt cuộc khoa học kỹ thuật đã tạo ra ảnh hưởng thế nào đối với thế giới?)
    • 你们到底还来不来?Nǐmen dàodǐ hái lái bu lái? (Rốt cuộc các bạn có đến nữa không?)
    • 你到底是怎么想的?为什么不同意?Nǐ dàodǐ shì zěnme xiǎng de? Wèi shénme bù tóngyì? (Rốt cuộc bạn nghĩ thế nào? Sao lại không đồng ý?)
  • Câu phức chuyển ngoặt “……,然而……”

    Trong câu phức chuyển ngoặt “……,然而……”, “然而” đặt ở đầu vế sau, biểu thị chuyển ngoặt. Tình huống sau “然而” tạo thành sự đối lập với vế trước hoặc không giống với dự đoán trước đó.

    • 由于工作等原因,她需要经常出差,然而又很担心猫的安全。Yóuyú gōngzuò děng yuányīn, tā xūyào jīngcháng chūchāi, rán'ér yòu hěn dānxīn māo de ānquán. (Vì lý do công việc, cô ấy phải thường xuyên đi công tác, nhưng lại rất lo cho sự an toàn của con mèo.)
    • 毕业旅行现在越来越流行,然而由于学生没什么社会和生活经验,可能会遇到各种问题。Bìyè lǚxíng xiànzài yuè lái yuè liúxíng, rán'ér yóuyú xuésheng méi shénme shèhuì hé shēnghuó jīngyàn, kěnéng huì yùdào gè zhǒng wèntí. (Du lịch tốt nghiệp ngày càng thịnh hành, nhưng vì học sinh chưa có nhiều kinh nghiệm xã hội và cuộc sống nên có thể gặp đủ loại vấn đề.)
    • 春天应该是花开的季节,然而由于前一段时间下大雪,现在花都没开。Chūntiān yīnggāi shì huā kāi de jìjié, rán'ér yóuyú qián yí duàn shíjiān xià dà xuě, xiànzài huā dōu méi kāi. (Mùa xuân lẽ ra là mùa hoa nở, nhưng vì thời gian trước tuyết rơi dày nên bây giờ hoa vẫn chưa nở.)

Hội thoại và bài khóa

  • Bài khoá 1 – Chiều cuối tuần, Annie đạp xe công cộng đến trường của Bạch Gia Nguyệt và Trần Thiên Trung, ba người trò chuyện ở quán cà phê trong trường

    白
    白家月
    安妮,我们在这儿呢。Ānnī, wǒmen zài zhèr ne.
    Annie, bọn mình ở đây này.
    安
    安妮
    天中、家月,你们猜我是怎么过来的?Tiānzhōng, Jiāyuè, nǐmen cāi wǒ shì zěnme guòlai de?
    Thiên Trung, Gia Nguyệt, các cậu đoán xem mình đến đây bằng cách nào?
    白
    白家月
    坐公交车吗?Zuò gōngjiāochē ma?
    Đi xe buýt à?
    安
    安妮
    我先坐的公交车,然后骑共享单车,快到那边那个出口时又推了一小段。Wǒ xiān zuò de gōngjiāochē, ránhòu qí gòngxiǎng dānchē, kuài dào nàbian nàge chūkǒu shí yòu tuī le yì xiǎo duàn.
    Mình đi xe buýt trước, sau đó đạp xe công cộng, lúc sắp đến lối ra đằng kia thì dắt bộ một đoạn ngắn.
    白
    白家月
    我看很多人都骑共享单车,我还没骑过呢。Wǒ kàn hěn duō rén dōu qí gòngxiǎng dānchē, wǒ hái méi qíguo ne.
    Mình thấy nhiều người đi xe đạp công cộng lắm, mà mình vẫn chưa đi bao giờ.
    陈
    陈天中
    我骑过,很方便的。第一次骑的时候,你打开微信,对着共享单车上的二维码扫一下,在App上完成注册就可以了,怎么使用、费用标准什么的App上都有说明。Wǒ qíguo, hěn fāngbiàn de. Dì-yī cì qí de shíhou, nǐ dǎkāi Wēixìn, duìzhe gòngxiǎng dānchē shang de èrwéimǎ sǎo yíxià, zài App shang wánchéng zhùcè jiù kěyǐ le, zěnme shǐyòng, fèiyong biāozhǔn shénme de App shang dōu yǒu shuōmíng.
    Mình đi rồi, tiện lắm. Lần đầu đi, cậu mở WeChat, hướng vào mã QR trên xe quét một cái, hoàn thành đăng ký trên App là được, cách dùng, mức phí… trên App đều có hướng dẫn.
    白
    白家月
    好啊!哪天我出去办事时也试试。Hǎo a! Nǎ tiān wǒ chūqù bànshì shí yě shìshi.
    Hay đấy! Hôm nào ra ngoài làm việc mình cũng thử xem.

    Nghe bài khóa, chọn đáp án đúng

    1.
    安妮是怎么到白家月的学校的?Annie đến trường của Bạch Gia Nguyệt bằng cách nào?
    2.
    第一次骑共享单车,需要扫码后再在App上:Lần đầu đi xe đạp công cộng, sau khi quét mã cần làm gì trên App?

    Trả lời câu hỏi theo bài khóa

    1.
    白家月骑过共享单车吗?如果没骑过,她想什么时候骑?Bạch Gia Nguyệt đã đi xe đạp công cộng chưa? Nếu chưa, cô ấy định khi nào đi?
    2.
    第一次骑共享单车时应该做些什么?了解些什么?Lần đầu đi xe đạp công cộng nên làm gì? Cần tìm hiểu những gì?
  • Bài khoá 2 – Annie, Bạch Gia Nguyệt và Trần Thiên Trung tiếp tục trò chuyện ở quán cà phê trong trường

    安
    安妮
    差点儿忘了,我给你们看个短视频。Chàdiǎnr wàng le, wǒ gěi nǐmen kàn ge duǎn shìpín.
    Suýt nữa thì quên, mình cho các cậu xem một video ngắn.
    白
    白家月
    啊?你们拍的?真不错!Á? Nǐmen pāi de? Zhēn búcuò!
    Hả? Các cậu quay à? Hay thật!
    安
    安妮
    对!前段时间老师留了个作业,叫各个小组拍个短视频,介绍中国美食。我们小组讨论后决定,由AI小语演厨师,做出中国各地的著名小吃。拍完后,老师说很不错。Duì! Qián duàn shíjiān lǎoshī liú le ge zuòyè, jiào gègè xiǎozǔ pāi ge duǎn shìpín, jièshào Zhōngguó měishí. Wǒmen xiǎozǔ tǎolùn hòu juédìng, yóu AI Xiǎoyǔ yǎn chúshī, zuòchū Zhōngguó gèdì de zhùmíng xiǎochī. Pāiwán hòu, lǎoshī shuō hěn búcuò.
    Đúng! Thời gian trước thầy giao bài tập, bảo các nhóm quay một video ngắn giới thiệu ẩm thực Trung Quốc. Nhóm mình thảo luận xong quyết định để AI Tiểu Ngữ đóng vai đầu bếp, làm các món ăn vặt nổi tiếng khắp Trung Quốc. Quay xong, thầy khen rất hay.
    陈
    陈天中
    嗯,语言也很幽默!Ǹg, yǔyán yě hěn yōumò!
    Ừ, lời thoại cũng rất hài hước!
    安
    安妮
    后来这个视频让我同学放到了互联网上,很多人都来点赞。Hòulái zhège shìpín ràng wǒ tóngxué fàngdào le hùliánwǎng shang, hěn duō rén dōu lái diǎnzàn.
    Sau đó video này được bạn học của mình đăng lên mạng, rất nhiều người vào bấm thích.
    白
    白家月
    看来大家都喜欢这个视频。Kànlái dàjiā dōu xǐhuan zhège shìpín.
    Xem ra mọi người đều thích video này.
    安
    安妮
    后边我们打算拍第二个、第三个,让小语带大家到中国各地走一走、看一看。Hòubian wǒmen dǎsuàn pāi dì-èr gè, dì-sān gè, ràng Xiǎoyǔ dài dàjiā dào Zhōngguó gèdì zǒu yi zǒu, kàn yi kàn.
    Sắp tới bọn mình định quay video thứ hai, thứ ba, để Tiểu Ngữ dẫn mọi người đi dạo, ngắm cảnh khắp Trung Quốc.
    陈
    陈天中
    这样大家就能通过你们的视频了解中国了,我支持你们!Zhèyàng dàjiā jiù néng tōngguò nǐmen de shìpín liǎojiě Zhōngguó le, wǒ zhīchí nǐmen!
    Như vậy mọi người có thể tìm hiểu Trung Quốc qua video của các cậu, mình ủng hộ!

    Nghe bài khóa, chọn đáp án đúng

    1.
    老师留的短视频作业是关于什么的?Bài tập quay video ngắn thầy giao là về chủ đề gì?
    2.
    大家觉得安妮他们小组拍的短视频怎么样?Mọi người thấy video nhóm Annie quay thế nào?

    Trả lời câu hỏi theo bài khóa

    1.
    老师留作业后,安妮和同学们拍了什么样的短视频?Sau khi thầy giao bài, Annie và các bạn đã quay video ngắn như thế nào?
    2.
    安妮后边还想拍什么短视频?Sắp tới Annie còn muốn quay video ngắn gì?
  • Bài khoá 3 – Khoa học kỹ thuật đang thay đổi cuộc sống của chúng ta

    安妮骑共享单车到了白家月、陈天中的学校,三人从共享单车聊到AI眼镜和3D打印机,从绿色经济聊到上门经济。Ānnī qí gòngxiǎng dānchē dào le Bái Jiāyuè, Chén Tiānzhōng de xuéxiào, sān rén cóng gòngxiǎng dānchē liáodào AI yǎnjìng hé 3D dǎyìnjī, cóng lǜsè jīngjì liáodào shàngmén jīngjì.
    Annie đạp xe công cộng đến trường của Bạch Gia Nguyệt và Trần Thiên Trung, ba người nói chuyện từ xe đạp công cộng đến kính AI và máy in 3D, từ kinh tế xanh đến kinh tế dịch vụ tận nhà.
    科技到底对世界产生了怎样的影响?Kējì dàodǐ duì shìjiè chǎnshēng le zěnyàng de yǐngxiǎng?
    Rốt cuộc khoa học kỹ thuật đã tạo ra ảnh hưởng thế nào đối với thế giới?
    他们都认为,科技确实改变了人们的生活。Tāmen dōu rènwéi, kējì quèshí gǎibiàn le rénmen de shēnghuó.
    Họ đều cho rằng khoa học kỹ thuật quả thật đã thay đổi cuộc sống của con người.
    接着,安妮给大家看了她和同学们拍的短视频。Jiēzhe, Ānnī gěi dàjiā kàn le tā hé tóngxuémen pāi de duǎn shìpín.
    Tiếp đó, Annie cho mọi người xem video ngắn cô và các bạn quay.
    安妮说,短视频是用手机拍的,他们装了一些免费的App,仅用几天就拍完了。Ānnī shuō, duǎn shìpín shì yòng shǒujī pāi de, tāmen zhuāng le yìxiē miǎnfèi de App, jǐn yòng jǐ tiān jiù pāiwán le.
    Annie kể video được quay bằng điện thoại, họ cài một số App miễn phí, chỉ mất vài ngày là quay xong.
    视频里,小语做的小吃丰富多样,看起来好吃极了。Shìpín li, Xiǎoyǔ zuò de xiǎochī fēngfù duōyàng, kàn qǐlai hǎochī jí le.
    Trong video, các món ăn vặt Tiểu Ngữ làm phong phú đa dạng, trông ngon tuyệt.
    短视频推出后,大家认为非常精彩,白家月和陈天中看后也特别喜欢,并且表示支持他们拍更多的视频。Duǎn shìpín tuīchū hòu, dàjiā rènwéi fēicháng jīngcǎi, Bái Jiāyuè hé Chén Tiānzhōng kàn hòu yě tèbié xǐhuan, bìngqiě biǎoshì zhīchí tāmen pāi gèng duō de shìpín.
    Sau khi video được đăng, mọi người đều thấy rất đặc sắc, Bạch Gia Nguyệt và Trần Thiên Trung xem xong cũng rất thích, và cho biết ủng hộ họ quay thêm nhiều video nữa.

    Nghe bài khóa, chọn đáp án đúng

    1.
    安妮和朋友们怎么看科技的发展?Annie và các bạn nhìn nhận sự phát triển của khoa học kỹ thuật thế nào?
    2.
    安妮他们的短视频是用什么拍的?Video ngắn của nhóm Annie được quay bằng gì?

    Trả lời câu hỏi theo bài khóa

    1.
    安妮和同学们的短视频是怎么拍的?Video ngắn của Annie và các bạn được quay như thế nào?
    2.
    对于安妮他们拍的短视频,白家月和陈天中有什么想法?Bạch Gia Nguyệt và Trần Thiên Trung nghĩ gì về video ngắn của nhóm Annie?
  • Bài khoá 4 – Kinh tế mới thời nay: kinh tế dịch vụ tận nhà

    随着互联网技术的发展,现在又出现了一种新的服务方式——上门经济,就是预约者通过网上预约,让服务人员在合适的时间到家里或者约好的地点服务,服务内容有上门做饭、照顾小动物、取东西等。Suízhe hùliánwǎng jìshù de fāzhǎn, xiànzài yòu chūxiàn le yì zhǒng xīn de fúwù fāngshì —— shàngmén jīngjì, jiù shì yùyuēzhě tōngguò wǎng shang yùyuē, ràng fúwù rényuán zài héshì de shíjiān dào jiā li huòzhě yuē hǎo de dìdiǎn fúwù, fúwù nèiróng yǒu shàngmén zuò fàn, zhàogù xiǎo dòngwù, qǔ dōngxi děng.
    Cùng với sự phát triển của công nghệ Internet, nay lại xuất hiện một hình thức dịch vụ mới: kinh tế dịch vụ tận nhà, tức là người đặt hẹn đặt qua mạng để nhân viên phục vụ đến nhà hoặc địa điểm đã hẹn vào thời gian phù hợp, nội dung dịch vụ gồm nấu ăn tận nhà, chăm sóc thú cưng, lấy đồ…
    赵女士养了一只猫,由于工作等原因,她需要经常出差,然而又很担心猫的安全。Zhào nǚshì yǎng le yì zhī māo, yóuyú gōngzuò děng yuányīn, tā xūyào jīngcháng chūchāi, rán'ér yòu hěn dānxīn māo de ānquán.
    Chị Triệu nuôi một con mèo, vì lý do công việc, chị phải thường xuyên đi công tác, nhưng lại rất lo cho sự an toàn của con mèo.
    有了上门服务后,她觉得方便多了,不必再找亲戚帮忙。Yǒu le shàngmén fúwù hòu, tā juéde fāngbiàn duō le, búbì zài zhǎo qīnqi bāngmáng.
    Từ khi có dịch vụ tận nhà, chị thấy tiện hơn nhiều, không phải nhờ họ hàng giúp nữa.
    每次出差,在网上预约并支付费用后,服务人员就会按她提出的要求上门照顾小猫,大大减轻了她的压力,赵女士也特别满意。Měi cì chūchāi, zài wǎng shang yùyuē bìng zhīfù fèiyong hòu, fúwù rényuán jiù huì àn tā tíchū de yāoqiú shàngmén zhàogù xiǎo māo, dàdà jiǎnqīng le tā de yālì, Zhào nǚshì yě tèbié mǎnyì.
    Mỗi lần đi công tác, sau khi đặt hẹn và thanh toán trên mạng, nhân viên sẽ đến tận nhà chăm sóc mèo theo yêu cầu chị đưa ra, giảm bớt áp lực cho chị rất nhiều, chị Triệu cũng rất hài lòng.
    当然,上门经济也有一些问题,特别是现有服务人员有些还不够专业,需要重新学习,提高服务质量。Dāngrán, shàngmén jīngjì yě yǒu yìxiē wèntí, tèbié shì xiànyǒu fúwù rényuán yǒuxiē hái bú gòu zhuānyè, xūyào chóngxīn xuéxí, tígāo fúwù zhìliàng.
    Tất nhiên, kinh tế dịch vụ tận nhà cũng có một số vấn đề, đặc biệt là một số nhân viên hiện có chưa đủ chuyên nghiệp, cần học lại để nâng cao chất lượng dịch vụ.

    Nghe bài khóa, chọn đáp án đúng

    1.
    根据课文,上门服务怎么预约?Theo bài khóa, đặt dịch vụ tận nhà như thế nào?
    2.
    赵女士觉得上门服务怎么样?Chị Triệu thấy dịch vụ tận nhà thế nào?

    Trả lời câu hỏi theo bài khóa

    1.
    什么是上门经济?Kinh tế dịch vụ tận nhà là gì?
    2.
    上门经济还有什么问题?Kinh tế dịch vụ tận nhà còn có vấn đề gì?

Bài tập vận dụng

Từ cho sẵn:A 互联网 B 猜 C 提出 D 按 E 差点儿 F 各地

1.
请大家________一下,我手里拿的是什么东西?
2.
你从手机上打开使用说明,________说明一步一步做就行了。
3.
春节前,________火车站都增加了服务人员,保证大家出行安全。
4.
他们________了一个能够更好地保护环境的建议。
5.
由于早上起晚了,他们________没赶上飞机。
6.
________让我们的生活越来越方便,我们可以在网上购物,也可以和在外地的父母视频聊天儿。
7.
A:经理,这次调查发现,还是有一些客人对我们酒店的服务不太满意。 B:我们周五开个会,________下怎么解决这个问题。
8.
A:这是什么菜?味道真好,我以前都没吃过。 B:您好,这是我们新________的一道菜,叫香辣鱼块。
9.
A:你们的这个小船________是不是用纸做的? B:是用纸做的,但不是普通的纸。
10.
A:我去________个快递,顺便买个早餐,你想吃什么? B:给我带两个包子吧。
11.
A:这把伞我明天就还给你。 B:你用吧,________还给我了,我还有一把。
12.
A:这道题我们都做不出来,他________用不到五分钟就做出来了。 B:我知道他特别聪明。